Aktualności
Biblioteka Res Facta Nova – powrót serii
2022-10-13
13 października podczas Ogólnopolskiej Konferencji Muzykologicznej ZKP została zaprezentowana nowa odsłona serii Biblioteka Res Facta Nova, która nawiązuje do serii wydawniczej ukazującej się
w latach 1969–1988 pod nazwą „Biblioteka Res Facta”. Patronat nad książkami objęło pismo „Res Facta” redagowane przez Michała Bristigera i Mieczysława Tomaszewskiego. Periodyk ten po okresowym wygaśnięciu odrodził się w roku 1994 pod nazwą „Res Facta Nova”, a od 2016 roku jego wydawcą ponownie jest Polskie Wydawnictwo Muzyczne.
BIBLIOTEKA RES FACTA NOVA to seria interdyscyplinarna, służąca wzbogaceniu polskiej humanistyki o refleksję dotyczącą muzyki. Wydawanym w jej ramach książkom – pracom polskim oraz przekładom wybitnych dzieł zagranicznych – przyświeca idea syntezy różnych dziedzin sztuki i nauki. Przypomina ona o dwóch prawdach: że muzyki nie można oderwać od kształtującej ją kultury, i że nie sposób wyobrazić sobie żywotnej kultury, która mogłaby się obyć bez muzyki i namysłu nad nią.
Pierwszy z premierowych tomów BRFN to: Człowiek, miłość i muzyka Constantina Florosa w tłumaczeniu Marcina Trzęsioka.
W książce Floros przywraca zmarginalizowane w XX wieku humanistyczne aspekty muzyki. Wychodząc od pytania o znaczenie muzyki w ogóle, rozprawia się z przestarzałymi wyobrażeniami, takimi jak pojęcie „muzyki absolutnej”. Opierając się na nowych badaniach interdyscyplinarnych oraz na licznych, często nieznanych, dokumentach, wykazuje, że muzycznych arcydzieł, od Monteverdiego do Berga, można słuchać jako dźwiękowego języka miłości: że muzyka Mozarta zawiera cały repertuar figur wyrażających czułość, że w dziełach Schumanna znaleźć można ukryte przesłania dla Clary Wieck, że w dramatach muzycznych Wagnera człowiek, miłość i muzyka tworzą nierozdzielną jedność, że opera „Salome” Straussa jest wyrazem psychopatologii miłości. Ponadto temat „muzyki humanistycznej” poruszony zostaje w kontekście innych twórców, m.in. Holsta, Messiaena, Stockhausena.
Człowiek, miłość i muzyka to książka wcześniej nie tłumaczona na język polski. Jest to pozycja, która może wzbudzić zainteresowanie zarówno specjalistów, jak i amatorów. Jak pisze tłumacz, Marcin Trzęsiok:
Oby ta książka trafiła do wszystkich, którzy słyszą w muzyce coś więcej, niż tylko enigmatyczną architekturę form dźwiękowych. Jako że sam taki rodzaj humanistycznej teorii muzyki staram się na własną miarę uprawiać, Constantin Floros jest od lat jednym z moich mistrzów. Cieszę się, że mogę teraz symbolicznie spłacić swój dług wobec niego.
O Autorze:
Constantin Floros (ur. 1930) studiował muzykologię, historię sztuki, filozofię i psychologię na Uniwersytecie Wiedeńskim oraz kompozycję i dyrygenturę w wiedeńskiej Hochschule für Musik. Stopień doktora uzyskał w 1955 roku, habilitował się w 1961 roku. Doktor honoris causa wielu uczelni. Opublikował ponad trzydzieści książek, między innymi monografie Johannesa Brahmsa, Antona Brucknera, Piotra Czajkowskiego, Gustava Mahlera, Albana Berga oraz „Eroiki” Ludwiga van Beethovena. Prowadzi badania interdyscyplinarnie i apeluje o otwarcie się muzykologii na inne dyscypliny.
Drugi tom to tekst autorstwa Lydii Goehr: Dzieła muzyczne w muzeum wyobraźni. Esej z filozofii muzyki. Tłumaczenia książki podjął się Zbigniew Białas.
Książka Lydii Goehr to w ostatnich dziesięcioleciach jedna z najczęściej cytowanych prac z zakresu filozofii muzyki. Autorka wykazuje w niej ograniczenia metody analitycznej, które przekracza, wprowadzając perspektywę historyczną. Centralnym zagadnieniem publikacji jest pojęcie „dzieła” muzycznego, które okazuje się historycznie uwarunkowanym fenomenem skrystalizowanym około 1800 roku. Wtedy też narodziły się funkcjonujące do dziś normy i zwyczaje charakteryzujące praktyki społeczne związane z muzyką klasyczną. Zagadnienie to ukazane zostaje w szerokim kontekście dziejowym, sięgającym wstecz do czasów starożytnych oraz wprzód – do nurtów eksperymentalnych XX wieku. Epoka, w której pojęcie „dzieła” zyskało funkcję normatywną, jawi się w tym świetle jako względnie krótka i przemijająca już faza w procesie przemian kultury. Autorka porusza na tym tle m.in. problem autentyczności wykonawstwa na dawnych instrumentach, dokonując krytyki ideału „wierności dziełu” („Werktreue”).
O Autorce:
Lydia Goehr (ur. 1960) – profesor filozofii na Uniwersytecie Columbia. W swoich badaniach naukowych zajmuje się nie tylko XIX-i XX-wieczną filozofią, ale i filozofią muzyki, filozofią historii, estetyką, teorią krytyczną. Poza „Dziełami muzycznymi w muzeum wyobraźni” opublikowała książki: „Quest for Voice: On Music, Politics, and the Limits of Philosophy” (1998), „Elective Affinities: Musical Essays on the History of Aesthetic Theory” (2008), „Red Sea – Red Square – Red Thread: A Philosophical Detective Story” (2021) i wiele artykułów. Współredaguje książki naukowe i serię „Columbia Themes in Philosophy, Social Criticism, and the Arts”.
Premierowe książki z serii BRFN można znaleźć w księgarni PWM oraz dobrych księgarniach muzycznych.
Najczęściej czytane:
Muzyka L.U.C.-a (Łukasza Rostkowskiego) do filmu Chłopi doczekała się opracowania na fortepian. Publikacja przygotowana przez Stefana Feliksa Gąsieńca i wydana przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne pozwala pianistom sięgnąć po jeden z najbardziej charakterystycznych elementów artystycznego świata filmu – w przystępnej i czytelnej formie.
Jak brzmiała muzyka baroku i ile swobody miał wykonujący ją muzyk? Czy zapis nutowy mówił mu wszystko, czy pozostawiał przestrzeń na improwizację? I dlaczego te same melodie zdobiono inaczej we Francji, a inaczej we Włoszech? Zapraszamy na minirecital i spotkanie z profesorem Markiem Toporowskim 8 października o godz. 18:00 w kluboksięgarni UNA, podczas którego poznamy z bliska muzykę epoki baroku.
Warszawa ponownie staje się stolicą muzyki najnowszej, a to za sprawą ruszającej 69. Edycji Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Współczesnej „Warszawska Jesień”. W tym roku hasłem przewodnim imprezy są „Znaki”. Polskie Wydawnictwo Muzyczne – Partner Festiwalu – zaprasza na dwa spotkania autorskie, wokół premierowych publikacji poświęconych postaciom związanym z festiwalem.
Motywy muzyczne, próbki dźwiękowe i wizualne, słowa, głoski, grafiki, gesty, taniec, światło i aranżacja przestrzeni. 69. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej "Warszawska Jesień" odbędzie się w dniach 18-26 września 2026 roku pod niezwykle nośnym i fascynującym hasłem "Znaki".
Zapraszamy na koncert Marty Mołodyńskiej-Wheeler i Grzegorza Manii, który odbędzie się już 23 września o godzinie 18 w kluboksięgarni Polskiego Wydawnictwa Muzycznego na krakowskim Rynku. W programie znajdą się utwory artystki – kompozytorki i pianistki – przeznaczone na fortepian solo i na cztery ręce.
ANAKLASIS ponownie sięga do skarbnicy polskiej fonografii – tym razem w poszukiwaniu DNA romantycznego wirtuoza. W roku Konkursu Wieniawskiego wytwórnia przywraca do życia historyczne nagrania obu koncertów skrzypcowych kompozytora. W interpretacjach Oleha Krysy i Romana Totenberga pobrzmiewa jednak coś więcej niż tylko echa dawnych mistrzów…
9 września w Sali Białej poznańskiego Hotelu Bazar odbyła się konferencja prasowa 17. Międzynarodowego Konkursu Skrzypcowego im. Henryka Wieniawskiego. Muzyczne zmagania 50 uczestników z całego świata będziemy mogli oglądać od 8 do 25 października. Polskie Wydawnictwo Muzyczne i „Ruch Muzyczny” są partnerami wydarzenia.
Na wrzesień Polskie Wydawnictwo Muzyczne przygotowało aż cztery książkowe premiery. Tym razem czytelnicy będą mogli wybrać się w podróż przez XX i XXI wiek, poznając ważne dla polskiej muzyki postaci – od Karola Szymanowskiego przez Józefa Kofflera, Tomasza Sikorskiego po Lidię Zielińską. Wśród nowości znalazła się zarówno zwięzła monografia, jak i obszerne opracowanie, katalog tematyczny, a także rozmowa pełna wspomnień i anegdot. Cztery książki, różne perspektywy i sporo muzyki do odkrycia – w nowych publikacjach każdy znajdzie własny sposób na spotkanie z muzyką XX wieku.
14 września w prestiżowym Teatro Petruzzelli w Bari odbędzie się włoska premiera dwuaktowej opery Zygmunta Krauze, opowiadającej o przejmujących losach Bony Sforzy d’Aragona. Wystawienie tego dzieła w Bari ma wymiar symboliczny – to właśnie w tym mieście tytułowa bohaterka spędziła ostatnie lata życia i została pochowana.
Muzyka Antonia Vivaldiego wciąż zachwyca, inspiruje i prowokuje do nowych interpretacji. Już 13 września o godz. 18.30 w Sali Złotej Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie odbędzie się spotkanie poświęcone jednemu z najbardziej fascynujących kompozytorów w historii muzyki. O Vivaldim, jego twórczości, inspiracjach i nowych interpretacjach opowiedzą w rozmowie Mateusz Borkowski i Stanisław Słowiński. Wstęp za okazaniem biletów na koncert „Vivaldi Experience”.
