Aktualności
W 110. rocznicę urodzin Romana Palestra
2017-11-29
Był jednym z najwybitniejszych polskich kompozytorów XX wieku, postrzegano go nawet jako następcę Karola Szymanowskiego – tak patrzymy dziś na postać Romana Palestra, twórcy w Polsce wciąż niestety małego znanego. Dziś na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie rozpocznie się Ogólnopolska Konferencja „Słuch absolutny Romana Palestra”. W wydarzeniu wezmą udział znakomici muzykolodzy z polskich i zagranicznych ośrodków, a także artyści – wykonawcy dzieł kompozytora.
W programie konferencji obok referatów omawiających różne elementy twórczości i biografii Palestra znajdą się także dyskusje panelowe dotyczące praktyki wykonawczej, warsztaty z udziałem wiodącego europejskiego kwartetu Apollon Musagete poświęcone kwartetom smyczkowym kompozytora, a także koncerty kameralne z jego utworami. Konferencja potrwa do 2 grudnia. Szczegółowy program można znaleźć na stronie UMFC.
Droga twórcza Romana Palestra została boleśnie naznaczona przez historię – najpierw przez II wojnę światową, później – emigrację, która spowodowała wymazanie jego muzyki z obiegu na 30 lat. Twórczość Palestra imponuje wszechstronnością gatunków muzycznych i bogactwem skali ekspresyjnej. Witalność, żywiołowość rytmu i wyrazistość barw orkiestrowych cechuje jego wczesne utwory inspirowane folklorem (Taniec z Osmołody, balet Pieśń o ziemi). W klasycyzujących formach z lat 30. i 40. dominuje konstruktywizm, linearyzm w kształtowaniu przebiegu, harmonika oscylująca na granicach tonalności. Jednocześnie utwory z okresu wojennego i powojennego odznaczają się pogłębioną emocjonalnością. Najbardziej charakterystycznym dla tego okresu utworem jest II Symfonia, która została po wojnie wykonana na festiwalu UNESCO w Paryżu, Requiem na cztery głosy solo, chór i orkiestrę, powstałe tuż po wojnie, a poświęcone pamięci przyjaciół, którzy zginęli podczas walk o Warszawę. Istotne miejsce w późniejszej twórczości Palestra zajmują także m.in. Wiersze do słów Miłosza, Listy do Matki Koncert na altówkę, dwie monumentalne Sonaty i dalsze cykle fortepianowe, Te Deum na trzy chóry i zespół instrumentalny, a także V Symfonia uznawana za swego rodzaju punkt szczytowy w rozwoju drogi twórczej artysty.
Z okazji przypadającej w tym roku 110. rocznicy urodzin kompozytora Biblioteka i Fundacja Uniwersytetu Warszawskiego we współpracy ze Związkiem Kompozytorów Polskich i Polskim Centrum Informacji Muzycznej realizuje projekt uczczenia postaci i dzieła wielkiego kompozytora. Jednym z jego elementów jest m.in specjalny portal informacyjny online poświęcony Palestrowi, nagrania płytowe utworów kompozytora, a także książka Słuch absolutny. Niedokończona autobiografia i listy wybrane, która ukaże się w styczniu 2018 roku nakładem PWM. Pierwszą część publikacji stanowi opowieść kompozytora o sobie samym – siedem rozdziałów nieukończonej autobiografii Palestra, którą opatrzył tytułem Słuch absolutny. Autobiografię tę dopełniają Fragmenty wspomnień z lat 1939–1945, spisane w 1980 roku, w których dominują opisy kompozycji powstałych w czasie okupacji oraz listy Palestra z lat 1940–1945 do rodziny Przypkowskich z Jędrzejowa, ukazujące realia codziennego życia w latach wojny i okupacji nazistowskiej. Publikację otwiera eseistyczny wstęp wybitnej znawczyni twórczości kompozytora, prof. Zofii Helman, która jest jednocześnie autorką opracowania i komentarzy książki.
Przypominając sylwetkę tego wybitnego twórcy, gorąco zachęcamy do odkrywania jego twórczości!
Najczęściej czytane:
Karol Augustyniak oraz Artur Szczepkowski zostali laureatami programu composer.pl – rezydencji artystycznej na Islandii dla młodych polskich kompozytorów. Twórczy pobyt zaproszonych uczestników w „Krainie Lodu i Ognia” potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Adama Neuera (1935-2026), cenionego muzykologa, popularyzatora sztuki oraz wieloletniego pracownika Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.
Fanom kinematografii polecamy nadchodzące polskie festiwale filmowe, podczas których odbędą się m.in pokazy filmu "Bacewicz x Bomsori" w reżyserii Jakuba Piątka. Program wydarzeń właśnie ogłosił 20. Festiwal Filmu i Sztuki BNP Paribas Dwa Brzegi.
Muzyka polska od romantyzmu po współczesność w najlepszych wykonaniach – tak zapowiada się 22. edycja Festiwalu Muzyki Polskiej, który potrwa od 17 lipca do 2 sierpnia w Krakowie. Siedem tematycznych koncertów, w tym silna reprezentacja kompozytorów emigracyjnych, ballady do słów Adama Mickiewicza, utwory organowe epoki romantyzmu, najpiękniejsze polskie pieśni i arie operowe, prawykonania najnowszych utworów oraz muzyczny hołd dla Mieczysława Karłowicza z okazji 150. rocznicy urodzin młodopolskiego twórcy. W repertuarze znajdziemy szereg utworów z katalogu PWM.
„Symfonia musi być jak świat, musi obejmować wszystko!” – twierdził jeden z najbardziej fascynujących kompozytorów późnego romantyzmu. Swoje słowa stosował w praktyce – dzieła Gustava Mahlera charakteryzują rozmach, monumentalne brzmienie i potężne obsady, liczące nawet 1000 wykonawców. O twórcy, którego język muzyczny balansował na styku tradycji i nowoczesności, od dziś przeczytać można w premierowej książce z serii „Małe Monografie”. Mahler Oskara Łapety to najnowsza propozycja Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, wydana z okazji 166 rocznicy urodzin kompozytora.
W lipcu skupiamy się na postaci i dorobku Jana Krenza (1926-2020), cenionego kompozytora muzyki symfonicznej, oratoryjnej, kameralnej i filmowej. Dziś pamiętany jest on przede wszystkim jako niezwykle zasłużony dla promocji muzyki polskiej dyrygent, którego błyskotliwa kariera przyćmiła autorski dorobek twórczy.
Program festiwalu Été polonais à Paris, który odbędzie się w Paryżu od 1 do 4 lipca podkreśla polskie dziedzictwo muzyczne, ze szczególnym uwzględnieniem twórczości Piotra Perkowskiego oraz kompozytorów polskich okresu międzywojennego. Wydarzenie organizowane jest w związku ze stuleciem Stowarzyszenia Młodych Muzyków Polaków w Paryżu.
Sejmik Województwa Mazowieckiego co roku przyznaje artystom tworzącym na Mazowszu Nagrodę im. Cypriana Kamila Norwida w czterech kategoriach: literatura, muzyka, sztuki plastyczne i teatr. Doceniane są wybitne dzieła bądź kreacje powstałe w roku poprzedzającym. Od 2005 roku Samorząd Województwa Mazowieckiego przyznaje również nagrodę specjalną "Dzieło życia" za całokształt twórczości artyście tworzącemu na obszarze województwa mazowieckiego.
Ideą programu composer.pl jest podarowanie młodym polskim twórcom dwóch tygodni szczególnej inspiracji i wytchnienia od pędzącego świata, tak niespójnego z kompozytorskim skupieniem. W roku 2026 twórczy pobyt na Islandii zaproszonych uczestników potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
18 czerwca 2026 roku w Tajpej odbyły się dwa specjalne pokazy filmu dokumentalnego „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka. Projekcje zorganizowano w historycznym budynku Taipei Film House (SPOT Taipei), a wydarzenie przyciągnęło miłośników muzyki klasycznej, kina dokumentalnego oraz polskiej kultury. Pokazy odbyły się o godzinie 19:00 i 20:30, a wstęp był bezpłatny.
