Aktualności
#Powtórkazmuzyki 1. Sonoryzm
2021-01-19
Powtórkę z muzyki w 2021 roku zaczynamy od sonoryzmu. Poniżej prezentujemy opis przygotowany przez prof. dr. hab. Iwonę Lindstedt, a jako lekturę uzupełniającą polecamy również styczniowy alfabet kompozytora, czyli tekst poświęcony Witoldowi Szalonkowi autorstwa dyrektora – redaktora naczelnego PWM, dra Daniela Cichego.
„Nurt, który wyłonił się w muzyce polskiej w latach 60. XX stulecia wraz z debiutami młodych kompozytorów z rocznika 1933. Szybko uznany został za swego rodzaju narodową specjalność. Klastery, glissanda i szybko przetaczające się masy brzmieniowe były najbardziej uchwytnym słuchowo aspektem tego rodzaju muzyki. Nie była ona jednak stylistycznym monolitem, gdyż szczególne uwrażliwienie kompozytorów na barwę i brzmienie, które aspirowały do roli głównego czynnika strukturalnego w ich utworach, przejawiało się także na inne sposoby. Polegało na korzystaniu z bardzo obszernego zbioru możliwych technik sonorystycznych, pośród których mieszczą się np. wyszukane artykulacje oraz uprzywilejowana rola brzmień perkusyjnych. Tego typu myślenie trwale wniknęło w niektóre estetyki twórcze i stało się ważną charakterystyką stylów indywidualnych”.
Grafika: TOFU Studio
Przykładowe utwory powstałe w nurcie sonoryzmu:
• Moszumańska-Nazar (Bel Canto na sopran, celestę i perkusję),
• W. Szalonek (Improvisations sonoristiques na klarnet, puzon, wiolonczelę i fortepian),
• M. Górecki (Genesis III: Monodramma per soprano, 13 metalli di percussione e 6 violbassi),
• Penderecki (Polimorfia na 48 instrumentów smyczkowych),
• Serocki (Freski symfoniczne),
• Ptaszyńska (Spectri sonori na orkiestrę)
Tekst autorstwa prof. dr hab. Iwony Lindstedt pochodzi z kalendarza PWM na 2021 rok.
Najczęściej czytane:
Powraca popularny cykl „Kompozytor miesiąca”, w którym przybliżamy sylwetki i dzieła twórców z katalogu PWM. W lutym przedstawiamy postać jednego z najważniejszych polskich kompozytorów i pianistów XIX wieku, kontynuatora tradycji Chopina, ucznia i przyjaciela Liszta, twórcy Kwintetu fortepianowego g-moll – najwybitniejszego dzieła polskiej kameralistyki romantycznej. Mowa o Juliuszu Zarębskim.
Kompozytorka, skrzypaczka, czołowa polska artystka XX wieku. Niegdyś odnosiła międzynarodowe sukcesy jako koncertująca solistka, teraz na estradach koncertowych coraz częściej pojawia się jej twórczość. Mowa o bohaterce książki Małgorzaty Gąsiorowskiej Grażyna Bacewicz. W mojej muzyce dużo się dzieje. Premierą Polskie Wydawnictwo Muzyczne świętuje 117 rocznicę urodzin pochodzącej z Łodzi kompozytorki.
Krakowskie biuro Polskiego Wydawnictwa Muzycznego od lutego 2026 roku mieści się pod nowym adresem przy Alei Pokoju 1, w budynku K1. Zmiana podyktowana jest generalnym remontem dotychczasowej, głównej siedziby Wydawnictwa. Adres oddziału PWM w Warszawie pozostaje bez zmian (ul. Wiejska 19, 00-480 Warszawa).
Choć Władysław Żeleński jest niezwykle ważną postacią polskiej kultury, jego nazwisko kojarzone jest zazwyczaj z osobą syna – słynnego Tadeusza „Boya”. Z pomocą przychodzi Polskie Wydawnictwo Muzyczne, którego nakładem właśnie na półki księgarń trafia Żeleński – kieszonkowa publikacja z serii „Małe Monografie”, której Władysław jest bohaterem. Wyrazisty portret kompozytora nakreślili w pisarskim duecie Maciej i Jan Negreyowie. Premiera książki już dziś.
Nagrania kolejnych dziesięciu utworów akordeonowych Andrzeja Krzanowskiego z drugiego okresu jego twórczości (1979-1982) można usłyszeć na portalu poświęconym kompozytorowi oraz na kanale Fundacji imienia Andrzeja Krzanowskiego na YouTube. Jest to zapis koncertu TRYPTYK, który odbył się w Miejskim Domu Kultury w Czechowicach-Dziedzicach w październiku 2025 roku.
FIPADOC 2026 (Festival International Documentaire) to jeden z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych filmowi dokumentalnemu. Wydarzenie, odbywające się co roku we francuskim Biarritz, tradycyjnie zainauguruje kalendarz kluczowych światowych imprez dokumentalnych. W programie festiwalu znalazł się film „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka – premierowy pokaz filmu odbędzie się w niedzielę, 25 stycznia.
Z optymizmem witamy Nowy Rok wypatrując nadchodzących premier najnowszej muzyki polskiej. W styczniu po raz pierwszy zabrzmią utwory Alka Nowaka i Hanny Kulenty. Będzie można wysłuchać ich zarówno w kraju, jak i za granicą.
Kolędy, pastorałki, kantyczki… W ostatniej w tym roku odsłonie cyklu „Historia pewnego utworu” przyjrzymy się polskim pieśniom bożonarodzeniowym – od tych adaptowanych ze średniowiecznej hymnografii łacińskiej po niekonwencjonalne opracowania Witolda Lutosławskiego.
W niedzielny poranek 21 grudnia, chwilę przed godziną dziewiątą, z Krakowa wyruszył Pociąg Wypełniony Muzyką, inaugurując ogólnopolską akcję Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Jubileuszowy pociąg zakończył w wielkim stylu całoroczne obchody 80-lecia oficyny.
Od osiemdziesięciu lat Polskie Wydawnictwo Muzyczne wspiera rozwój polskiej kultury muzycznej na świecie. Jubileuszowy rok 2025 obfitował w huczne wydarzenia, premiery i projekty realizowane zarówno w kraju, jak i za granicą. Od nowych publikacji nutowych i książkowych, przez wydawnictwa płytowe i zasoby cyfrowe, po koncerty, edukację i międzynarodowe współprace – PWM z dumą podsumowuje dwanaście miesięcy intensywnej działalności.
