Aktualności
SIERPIEŃ: balet
2022-08-24
Balet rządzi się własnymi prawami. Są one nie mniej dokładnie opisane niż reguły muzyki klasycznej. Balet jednak też się zmienia i chociaż nadal pielęgnowane są choreografie wielkich mistrzów przeszłości, równie często spektakle bywają unowocześniane.
Wybrane przez nas dzieła powstawały na przestrzeni 150 lat i odzwierciedlają rozmaite mody, gusta, kierunki, niosą w sobie estetyczny ładunek epoki. A przecież muzyka baletowa bywa na tyle uniwersalna, że można sobie doskonale wyobrazić jej współczesne ujęcia, tak jak to dzieje się z partyturami Czajkowskiego czy Strawińskiego.
Mniej dystyngowanym bratem baletu, bardziej bezpośrednim w kontakcie z odbiorcą, jest taniec artystyczny ze wszystkimi swoimi odmianami. Czasami przejmuje on scenę, ożywia dawne partytury. Angażuje tancerzy o rozmaitych doświadczeniach, w różnym wieku. W przypadku dzieł wokalno-instrumentalnych chętnie wciąga w akcję sceniczną śpiewaków. Kontakt z tańcem to dla muzyki kuracja odmładzająca. Potrafi on bowiem współczesnymi środkami wydobyć ukryte sensy dźwięku muzycznego i jego gorącą ekspresję.
Ale przecież i w wykonaniu koncertowym muzyka baletowa świetnie się sprawdza – w całości albo w formie suit czy w krótszych fragmentach. Trzeba tylko odważnego dyrygenta. Drzemie w niej niezwykły potencjał, na którego odkrycie właśnie nadszedł czas.
Adam Suprynowicz

Grafika: Dobry Skład
Propozycje utworów z katalogu PWM:
Grażyna Bacewicz (1909–1969), Pożądanie, balet w 2 aktach (1968), 84'
Tomasz Kiesewetter (1911–1992), Stańczyk (Królewski błazen), balet w 4 scenach (1954), 95'
Juliusz Łuciuk (1927–2020), Niobe, balet-pantomima w 1 akcie, 3 obrazach (1926), 14'
Stanisław Moniuszko (1819–1872) / Adam Müncheimer (1830–1904), Figle szatana, balet w 4 obrazach (1879), 42'
Zygmunt Mycielski (1907–1987), Zabawa w Lipinach, balet w 1 akcie (1953), 60'
Antoni Szałowski (1907–1973), Zaczarowana oberża, balet w 1 akcie (1945), 30'
Zbigniew Wiszniewski (1922–1999), Ad hominem, balet w 1 akcie (1963), 27'
Najczęściej czytane:
Na wrzesień Polskie Wydawnictwo Muzyczne przygotowało aż cztery książkowe premiery. Tym razem czytelnicy będą mogli wybrać się w podróż przez XX i XXI wiek, poznając ważne dla polskiej muzyki postaci – od Karola Szymanowskiego przez Józefa Kofflera, Tomasza Sikorskiego po Lidię Zielińską. Wśród nowości znalazła się zarówno zwięzła monografia, jak i obszerne opracowanie, katalog tematyczny, a także rozmowa pełna wspomnień i anegdot. Cztery książki, różne perspektywy i sporo muzyki do odkrycia – w nowych publikacjach każdy znajdzie własny sposób na spotkanie z muzyką XX wieku.
14 września w prestiżowym Teatro Petruzzelli w Bari odbędzie się włoska premiera dwuaktowej opery Zygmunta Krauze, opowiadającej o przejmujących losach Bony Sforzy d’Aragona. Wystawienie tego dzieła w Bari ma wymiar symboliczny – to właśnie w tym mieście tytułowa bohaterka spędziła ostatnie lata życia i została pochowana.
Muzyka Antonia Vivaldiego wciąż zachwyca, inspiruje i prowokuje do nowych interpretacji. Już 13 września o godz. 18.30 w Sali Złotej Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie odbędzie się spotkanie poświęcone jednemu z najbardziej fascynujących kompozytorów w historii muzyki. O Vivaldim, jego twórczości, inspiracjach i nowych interpretacjach opowiedzą w rozmowie Mateusz Borkowski i Stanisław Słowiński. Wstęp za okazaniem biletów na koncert „Vivaldi Experience”.
W jesień, wraz z wrześniowymi premierami najnowszej muzyki polskiej, wchodzimy ani zuchwale, ani lękliwie – zgodnie z mottem Gdańska. To właśnie w tym mieście zabrzmią pierwsze prawykonania. We wrześniu będziemy przysłuchiwać się nowym utworom polskich kompozytorów w Gdańsku, Warszawie i Walencji. Po raz pierwszy usłyszymy dzieła Tadeusza Wieleckiego, Lidii Zielińskiej, Krzysztofa Knittla i Agaty Zubel.
Morceau de concert op. 204 na róg i fortepian Marcelego Popławskiego to prawdopodobnie najwcześniejszy polski wirtuozowski utwór solowy na waltornię, a aktualny stan badań wskazuje, że być może nawet jest jedynym, jaki zachował się z tego okresu. Z adnotacji zamieszczonej na końcu rękopisu wynika, że kompozycja została ukończona 23 stycznia 1919 roku, podczas pobytu kompozytora w Żytomierzu.
We wrześniu spoglądamy na postać kompozytora miesiąca, którym jest Roman Statkowski (1859-1925). Jego droga twórcza to interesujący przykład przemian zachodzących na przełomie epok – schyłku romantyzmu i czasu narodzin nowych postaw estetycznych zapowiadających modernizm.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne zaprasza nauczycieli szkół muzycznych na 23. Dzień Edukacji Muzycznej – wydarzenie, które na stałe wpisało się w kalendarz szkolny i akademicki polskiego środowiska muzycznego. Tegoroczny kongres odbędzie się 20 listopada 2026 roku w Zespole Szkół Muzycznych im. S. Moniuszki w Łodzi.
Trwają nagrania audio 200 utworów z katalogu Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
Od 1960 roku Fondation Prince Pierre de Monaco wspiera twórczość z zakresu muzyki, sztuk wizualnych i literatury, przyznając co trzy lata m.in. Prix de Composition Musicale za najnowsze dzieło muzyczne. Pośród nominowanych do nagrody w 2027 roku jest Grażyna Pstrokońska-Nawratil. Do nagrody wytypowano CalderaConcerto na akordeon i orkiestrę kameralną – jednoczęściowy koncert pełen energii, barw i ekspresji.
XII edycja Festiwalu Stolica Języka Polskiego za nami! W urokliwym otoczeniu szczebrzeszyńskiej przyrody publiczność poznała postać Zygmunta Mycielskiego – kompozytora, pisarza, krytyka muzycznego i działacza społecznego. Polskie Wydawnictwo Muzyczne było partnerem Festiwalu.