Aktualności
Instrument miesiąca: altówkowe rekomendacje Katarzyny Budnik
2024-08-27
Po które publikacje przeznaczone na altówkę warto sięgnąć, by odnaleźć w nich bogactwo harmonii, wyraziste melodie, czy nostalgiczny i tajemniczy nastrój? O rekomendacje w ramach akcji „Instrument miesiąca” poprosiliśmy znakomitą skrzypaczkę i altowiolistkę – Katarzynę Budnik. Jako solistka i kameralistka koncertuje w Polsce i wielu krajach Europy, m.in.: z orkiestrą Sinfonia Varsovia, w której jest liderką grupy altówek.
Wojciech Gawroński, Sonata A- dur op.22 na altówkę i fortepian
To pierwsza w polskiej literaturze muzycznej sonata na altówkę i fortepian. Choć dość konserwatywna formalnie, pokazuje melodyczną i harmoniczną inwencję twórcy. Jednym z wyzwań jest tu zachowanie właściwej równowagi między instrumentami. Ze względu na częste operowanie środkowym rejestrem, partia altówki może być łatwo „przykryta” bogatą fakturalnie partią fortepianu. Taka sytuacja wymaga czujności, doskonałego zgrania i wzajemnego słuchania się wykonawców. Utwór ten jest mi szczególnie bliski, ponieważ miałam okazję wielokrotnie wykonywać go podczas recitali, a wraz z pianistą Grzegorzem Manią dokonaliśmy jego nagrania, które znalazło się na płycie „Sonatas and Fantasies”, wydanej w 2023 roku przez SPMK Records.
Carl (Phillip) Stamitz, I Koncert D-dur na altówkę i orkiestrę
To niezwykle ciekawy utwór z epoki klasycyzmu, ukazujący zarówno walory techniczne, jak i liryczne altówki. Bogactwo harmonii, wyraziste melodie oraz wirtuozowskie przebiegi pasażowe sprawiają, że dzieło to jest niezwykle porywające. Stanowi ono również doskonały pokaz umiejętności instrumentalnych wykonawcy. To utwór, który bardzo często pojawia się w programach największych konkursów muzycznych oraz podczas przesłuchań do orkiestr. W wydaniu przygotowanym przez PWM znajduje się wiele ciekawych rozwiązań, dotyczących zarówno palcowania, jak i smyczkowania.
Jest to zbiór etiud napisanych w oryginale na skrzypce, które mają na celu rozwinięcie i kształtowanie techniki gry. Stanowią one niezwykle cenną pozycję w literaturze pedagogicznej, znakomicie wspomagając doskonalenie zarówno techniki lewej ręki, jak i gry smyczkiem. W swojej pracy dydaktycznej wykorzystuję wiele utworów ze zbioru Rodolpha Kreutzera do korekty i uelastyczniania aparatu gry. Ponadto uważam, iż włączenie rekomendowanych przeze mnie etiud do codziennego ćwiczenia w znacznym stopniu wpłynie na budowanie prawidłowej techniki instrumentalnej.
Grażyna Bacewicz, Koncert na altówkę i orkiestrę
Jest to niezwykle ciekawe, sonorystyczne dzieło, które ukazuje bogactwo barw oraz możliwości brzmieniowych i technicznych altówki. Kompozytorka, wykorzystując ciemną, nosową, przygaszoną barwę wioli uzyskała nostalgiczny i tajemniczy nastrój, który uwypukla głębokie emocje. Utwór ten jest bardzo wymagający zarówno dla solisty, jak i orkiestry. Moim zdaniem Koncert altówkowy wybitnej polskiej kompozytorki wciąż pojawia się zbyt rzadko w programach koncertowych.
Władysław Żeleński, Berceuse op. 23 na skrzypce (altówkę) i fortepian
Polecam zapoznanie się z bardzo piękną, opartą na ciekawej harmonice miniaturą Władysława Żeleńskiego – Berceuse, którą miałam przyjemność edytować. Jest to oparty na dialogu dwóch instrumentów bardzo krótki utwór, który stanowi ciekawą pozycję w programach recitali.
***
Rekomendowane publikacje pochodzą z katalogu Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Możecie je znaleźć w naszym e-sklepie, w księgarni stacjonarnej w Krakowie i dobrych księgarniach muzycznych. W formie elektronicznej szukajcie na www.nkoda.com.
Katarzynę Budnik usłyszycie na albumie ARCHIPELAG – MACIEJ ZIELIŃSKI, wydanym przez ANAKLASIS w serii PORTRAITS.
Najczęściej czytane:
Powraca popularny cykl „Kompozytor miesiąca”, w którym przybliżamy sylwetki i dzieła twórców z katalogu PWM. W lutym przedstawiamy postać jednego z najważniejszych polskich kompozytorów i pianistów XIX wieku, kontynuatora tradycji Chopina, ucznia i przyjaciela Liszta, twórcy Kwintetu fortepianowego g-moll – najwybitniejszego dzieła polskiej kameralistyki romantycznej. Mowa o Juliuszu Zarębskim.
Kompozytorka, skrzypaczka, czołowa polska artystka XX wieku. Niegdyś odnosiła międzynarodowe sukcesy jako koncertująca solistka, teraz na estradach koncertowych coraz częściej pojawia się jej twórczość. Mowa o bohaterce książki Małgorzaty Gąsiorowskiej Grażyna Bacewicz. W mojej muzyce dużo się dzieje. Premierą Polskie Wydawnictwo Muzyczne świętuje 117 rocznicę urodzin pochodzącej z Łodzi kompozytorki.
Krakowskie biuro Polskiego Wydawnictwa Muzycznego od lutego 2026 roku mieści się pod nowym adresem przy Alei Pokoju 1, w budynku K1. Zmiana podyktowana jest generalnym remontem dotychczasowej, głównej siedziby Wydawnictwa. Adres oddziału PWM w Warszawie pozostaje bez zmian (ul. Wiejska 19, 00-480 Warszawa).
Choć Władysław Żeleński jest niezwykle ważną postacią polskiej kultury, jego nazwisko kojarzone jest zazwyczaj z osobą syna – słynnego Tadeusza „Boya”. Z pomocą przychodzi Polskie Wydawnictwo Muzyczne, którego nakładem właśnie na półki księgarń trafia Żeleński – kieszonkowa publikacja z serii „Małe Monografie”, której Władysław jest bohaterem. Wyrazisty portret kompozytora nakreślili w pisarskim duecie Maciej i Jan Negreyowie. Premiera książki już dziś.
Nagrania kolejnych dziesięciu utworów akordeonowych Andrzeja Krzanowskiego z drugiego okresu jego twórczości (1979-1982) można usłyszeć na portalu poświęconym kompozytorowi oraz na kanale Fundacji imienia Andrzeja Krzanowskiego na YouTube. Jest to zapis koncertu TRYPTYK, który odbył się w Miejskim Domu Kultury w Czechowicach-Dziedzicach w październiku 2025 roku.
FIPADOC 2026 (Festival International Documentaire) to jeden z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych filmowi dokumentalnemu. Wydarzenie, odbywające się co roku we francuskim Biarritz, tradycyjnie zainauguruje kalendarz kluczowych światowych imprez dokumentalnych. W programie festiwalu znalazł się film „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka – premierowy pokaz filmu odbędzie się w niedzielę, 25 stycznia.
Z optymizmem witamy Nowy Rok wypatrując nadchodzących premier najnowszej muzyki polskiej. W styczniu po raz pierwszy zabrzmią utwory Alka Nowaka i Hanny Kulenty. Będzie można wysłuchać ich zarówno w kraju, jak i za granicą.
Kolędy, pastorałki, kantyczki… W ostatniej w tym roku odsłonie cyklu „Historia pewnego utworu” przyjrzymy się polskim pieśniom bożonarodzeniowym – od tych adaptowanych ze średniowiecznej hymnografii łacińskiej po niekonwencjonalne opracowania Witolda Lutosławskiego.
W niedzielny poranek 21 grudnia, chwilę przed godziną dziewiątą, z Krakowa wyruszył Pociąg Wypełniony Muzyką, inaugurując ogólnopolską akcję Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Jubileuszowy pociąg zakończył w wielkim stylu całoroczne obchody 80-lecia oficyny.
Od osiemdziesięciu lat Polskie Wydawnictwo Muzyczne wspiera rozwój polskiej kultury muzycznej na świecie. Jubileuszowy rok 2025 obfitował w huczne wydarzenia, premiery i projekty realizowane zarówno w kraju, jak i za granicą. Od nowych publikacji nutowych i książkowych, przez wydawnictwa płytowe i zasoby cyfrowe, po koncerty, edukację i międzynarodowe współprace – PWM z dumą podsumowuje dwanaście miesięcy intensywnej działalności.
