Aktualności
Co kryje trzeci tom „Pism” Romana Palestra? Zwieńczenie publicystycznej trylogii
2024-11-19
Celne i bezkompromisowe komentarze w błyskotliwym stylu, czyli Roman Palester o muzyce, sztuce oraz literaturze. Ostatni tom trylogii „Pisma” trafił na półki księgarń. Zbiór myśli kompozytora i wieloletniego redaktora audycji kulturalnych Radia Wolna Europa to doskonała propozycja dla miłośników sztuki, będąc przyjemną, a równocześnie skłaniającą do refleksji lekturą.
Dzieła i problemy – trzeci, a zarazem ostatni tom Pism Romana Palestra – to książka, w której muzyka po raz kolejny spotyka się ze sztukami wizualnymi i literaturą. Czytelnik odnajdzie w niej ponad sto dwadzieścia szkiców, poświęconych wybranym dziełom oraz zagadnieniom z dziedziny kultury. Większość tekstów to radiowe felietony Palestra, emitowane na falach Radia Wolna Europa w latach 1952–1972, po raz pierwszy ogłoszone drukiem. Ponadto w tomie zamieszczone zostały nieopublikowane wcześniej obszerne studia poświęcone trzem dekadom muzyki polskiej i edycjom listów Chopina, a także wywiad, którego kompozytor udzielił u schyłku swojego życia Jagodzie Jędrychowskiej.

Jak czytać „Pisma”?
Strukturę książki zorganizowano według klucza tematyczno-problemowego, a ujęcie treści w krótkie i niezależne rozdziały pozwala na dowolność w kolejności ich czytania. Roman Palester porusza szerokie spektrum zagadnień, przybliżając rozmaite problemy nurtujące ówczesnych entuzjastów sztuki. Wybór tematów jest subiektywny i można spodziewać się dużej różnorodności – od „Bogurodzicy”, przez domniemane listy Fryderyka Chopina, po rozważania na temat fałszerstwa w malarstwie czy pisarską twórczość Witolda Gombrowicza.
Trylogia w komplecie
W tomie I – Zawsze myliłem się w polityce – znalazły się studia i szkice analityczne, polemiki, wywiady, przemowy oraz emitowane na falach Radia Wolna Europa w latach 1952–1972 komentarze kulturalne, w których Palester omawiał bieżące wydarzenia muzyczne, plastyczne i literackie. Portrety, czyli tom II, to ponad dwieście tekstów przybliżających sylwetki postaci ze świata kultury – muzyki, sztuk plastycznych, architektury, literatury i filozofii – począwszy od średniowiecza aż po współczesność. W tomie III założono odmienną perspektywę, bowiem kompozytor spogląda na sztukę przez pryzmat dzieł, kierunków i zagadnień. Omawiane tematy traktuje kompleksowo, przybliżając konteksty kulturalne i historyczne.

Publikacja jest owocem pracy zespołu specjalistów, którzy przygotowali również poprzednie tomy „Pism” Romana Palestra. Wydanie powstało pod redakcją Violetty Wejs-Milewskiej, Lecha Dzierżanowskiego, Beaty Bolesławskiej-Lewandowskiej, Iwony Lindstedt oraz Artura Zaguły.
Książkę można znaleźć w stacjonarnej księgarni PWM, księgarniach internetowych: pwm.sklep.pl empik.com, alenuty.pl, liber.pl oraz dobrych księgarniach muzycznych w całym kraju.
O autorze:
Roman Palester (1907–1989) – wybitny polski kompozytor, pianista, publicysta muzyczny oraz komentator kulturalny Radia Wolna Europa w Monachium. Od 1949 roku do końca życia przebywał na emigracji politycznej w Monachium i Paryżu, co stało się bezpośrednią przyczyną wykluczenia go ze Związku Kompozytorów Polskich oraz objęcia zapisem peerelowskiej cenzury dzieła i nazwiska autora Konfliktu Marsjasza (uchylonym w 1977 roku).
Najczęściej czytane:
W jubileuszowym roku setnej rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy świat filmu spotyka się ze światem muzyki w wyjątkowym projekcie artystycznym REscoringWajda. Koncert przygotowany przez Chór Polskiego Radia – Lusławice odbędzie się w niedzielę 17 maja o godz. 13:00 w unikalnej przestrzeni Kopalni Soli "Wieliczka" (Komora Lill Górna).
„Strasznie fajny ten Moniuszko!” to spotkanie, podczas którego dzieci poznają życie i twórczość Stanisława Moniuszki poprzez muzyczne opowieści i wspólne zabawy. Zapraszamy grupy przeszkolne i wczesnoszkolne, dzieci w wieku 6 do 10 lat już, 1, 2 i 3 czerwca do kluboksięgarni UNA w Krakowie!
Fascynujące biografie, rozmowy o sztuce pianistycznej, interdyscyplinarna refleksja nad muzyką. W tym miesiącu aż cztery nowe publikacje zasilą ofertę wydawniczą Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Premierowe propozycje, przygotowane z myślą o melomanach, już niedługo pojawią się na księgarnianych półkach. Są wśród nich: Sekrety wielkich pianistów. Rozmowy z Peterem Feuchtwangerem Konrada Skolarskiego, Zygmunt Stojowski. Życie i muzyka Josepha A. Hertera, Penderecki Doroty Szwarcman, wreszcie Muzyczna myśl Lawrence’a Kramera.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne i Kluboksięgarnia UNA zapraszają na wydarzenie poświęcone postaci Zygmunta Stojowskiego. 14 maja o godzinie 17.00 odbędzie się koncert Cracow Duo połączony z rozmową wokół premierowej książki Zygmunt Stojowski. Życie i muzyka Josepha A. Hertera. Wstęp wolny.
To jeden z najstarszych zarówno w Polsce, jak i na świecie festiwali filmów dokumentalnych i krótkometrażowych. Tegoroczna, 66. edycja Krakowskiego Festiwalu Filmowego odbędzie się w kinach od 31 maja do 7 czerwca 2026 roku oraz od 5 czerwca do 19 czerwca online na KFF VOD. W ramach wydarzenia odbędą się dwie projekcje filmu „Bacewicz x Bomsori” oraz spotkanie z reżyserem Jakubem Piątkiem.
Rozpoczynamy intensywny sezon festiwalowy. W tym miesiącu prawykonania kompozytorek i kompozytorów związanych z Polskim Wydawnictwem Muzycznym usłyszymy podczas pięciu festiwali, odbywających się w Krakowie, Wrocławiu, Bydgoszczy, Warszawie i Lublinie. Zabrzmią najnowsze utwory Wojciecha Widłaka, Jerzego Kornowicza, Jagody Szmytki, Ewy Fabiańskiej-Jelińskiej, Jacka Domagały i Pawła Malinowskiego.
W maju spoglądamy na życie i dorobek kompozytora miesiąca, którym jest Stanisław Wiechowicz (1893-1963), zgodnie uważany za najważniejszego polskiego kompozytora muzyki chóralnej pierwszej połowy XX wieku. Był nie tylko cenionym twórcą, lecz także pedagogiem, dyrygentem, publicystą i aktywnym działaczem, skupionym na odbudowie i krzewieniu kultury polskiej z zachowaniem najwyższego poziomu jakości muzycznej.
Jakie cechy powinien mieć utwór, aby uczeń polubił go już przy pierwszym rozczytaniu i zachował tę sympatię aż do finałowej prezentacji? Odpowiedzi na to pytanie udało się zawrzeć Grzegorzowi Frankowskiemu w jego nowych utworach na kontrabas w stroju solowym lub orkiestrowym i fortepian.
Muzyka już od czasów społeczeństw pierwotnych wpływała i reagowała na inne przejawy życia. Wielu kompozytorów tworzyło w przeszłości i nadal tworzy muzykę pod wpływem m.in. wydarzeń społeczno-politycznych, osiągnięć naukowych i technologicznych oraz zmian obyczajowych i szeroko pojętej ekologii. Filtrując te wszystkie bodźce przez własną wrażliwość, twórca swoją muzyką nawiązuje dialog ze światem.
Krakowski Rynek Główny zyskał nową, wyjątkową przestrzeń. 23 kwietnia, w Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich, swoją działalność rozpoczęła UNA – Kluboksięgarnia Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Za nami cztery dni wypełnione najlepszą muzyką i wyśmienitą kawą.