Aktualności
Polscy Kompozytorzy Dzieciom: Janina Garścia
2025-03-11
Z okazji 80 lat istnienia PWM-u powstaje cykl artykułów Polscy Kompozytorzy Dzieciom zadedykowany twórcom, którzy dużą część swojej pracy artystycznej poświęcili młodym adeptom sztuki muzycznej. Oficyna nawiązywała współprace z cenionymi kompozytorami, będącymi również znakomitymi pedagogami i instrumentalistami. Dzięki temu powstały utwory nie tylko licznie nagradzane na konkursach czy festiwalach, budujące tym prestiż PWM-u, ale przede wszystkim o wysokiej wartości edukacyjnej.
Trzecią kompozytorką, której sylwetkę przedstawiamy, jest jedna z najbardziej cenionych autorek muzyki dziecięcej w Polsce – Janina Garścia (12.03.1920-1.03.2004).
Była uczennicą Szkoły Muzycznej im. W. Żeleńskiego w Krakowie w klasie fortepianu u O. Stolfowej. Szkołę kończyła w 1945 roku, a następnie w latach 1945-1950 objęła w niej stanowisko nauczyciela. Równocześnie studiowała w PWSM w Krakowie kompozycję u S. Wiechowicza i dyrygenturę u A. Malawskiego. Od 1951 nauczała gry na fortepianie w PSM I stopnia im. S. Wiechowicza w Krakowie.
Napisała około 700 utworów dla dzieci i młodzieży, w tym większość na fortepian. Kompozycje Garści wzbogaciły szkolną literaturę dziecięcą i wniosły trwałą wartość repertuarową, głównie dzięki doskonałemu dostosowaniu do potrzeb szkolnych, a także interesującej kolorystyce brzmieniowej, wykraczającej poza granice tonalności dur-moll. Za swoją bogatą twórczość dla dzieci zdobyła wiele nagród i wyróżnień tj. w 1975 roku nagrodę Prezesa Rady Ministrów, w 1972 roku otrzymała Złotą Odznakę m. Krakowa, a w 1979 roku została uhonorowana Medalem Komisji Edukacji Narodowej.
W 1983 została odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Najwięcej publikacji przeznaczyła na instrument, na którym sama się kształciła – fortepian, a przeważającą liczbę swoich utworów poświęciła nauczaniu początkowemu. Obrazki muzyczne dla najmłodszych, Muzyczne ABC przy fortepianie, Dwie sonatiny i wariacje, Zimowe igraszki na fortepian i wiele innych, doczekały się licznych wznowień, do dziś będąc jednymi z najpopularniejszych publikacji w szkolnictwie muzycznym w Polsce. Komponowała również na inne instrumenty oraz dziecięce zespoły instrumentów, m.in. Zrytmizowany świat na fortepian i dziecięce instrumenty perkusyjne, Drobiazgi na skrzypce i fortepian, Zabawne opowiadania na flety proste, Utwory kameralne op. 85 na harfę pedałową i celtycką ze skrzypcami lub fletem. Tworzyła także muzykę wokalną dla dzieci.
O popularności, ponadczasowości i wyjątkowości muzyki Garści świadczy fakt, że niektóre jej utwory zostały opracowane przez aranżerów m.in. na akordeon czy zespół harmonijek ustnych, a niektóre kompozycje, zwłaszcza na fortepian, weszły w skład zbiorów muzyki dziecięcej wydanych w Austrii, Czechosłowacji, Japonii, NRD i ZSRR. Dodatkowo w 2024 roku, 69 lat po opublikowaniu pierwszego wydania na fortepian, Obrazki muzyczne dla najmłodszych zostały opracowane na gitarę przez Justynę Dawidowicz.
Więcej utworów z Serii Pedagogicznej PWM znajdziesz tutaj.
Najczęściej czytane:
Od 1960 roku Fondation Prince Pierre de Monaco wspiera twórczość z zakresu muzyki, sztuk wizualnych i literatury, przyznając co trzy lata m.in. Prix de Composition Musicale za najnowsze dzieło muzyczne. Pośród nominowanych do nagrody w 2027 roku jest Grażyna Pstrokońska-Nawratil. Do nagrody wytypowano CalderaConcerto na akordeon i orkiestrę kameralną – jednoczęściowy koncert pełen energii, barw i ekspresji.
XII edycja Festiwalu Stolica Języka Polskiego za nami! W urokliwym otoczeniu szczebrzeszyńskiej przyrody publiczność poznała postać Zygmunta Mycielskiego – kompozytora, pisarza, krytyka muzycznego i działacza społecznego. Polskie Wydawnictwo Muzyczne było partnerem Festiwalu.
Już ponad 450 nowych haseł z Encyklopedii Muzycznej PWM udostępniono w tym roku do dyspozycji użytkowników w portalu Polska Biblioteka Muzyczna. Działanie to jest jedną z części zaplanowanej modernizacji i rozbudowy portalu w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
Zygmunt Mycielski (1907-1987), kompozytor miesiąca sierpnia, to wielobarwna postać polskiego życia kulturalnego XX wieku. Pamiętany przede wszystkim za swą spuściznę publicystyczną i działalność społeczną pozostawił po sobie szereg znakomitych kompozycji, które dziś odkrywane są na nowo.
Kompozycja close the box! na akordeon solo powstała dla Michaela Schwarzenbachera i festiwalu Carinthischer Sommer. Jej pierwowzorem jest open the box! – utwór obecny w repertuarze akordeonistów (m.in. Macieja Frąckiewicza) już od 2011 roku. W związku z przygotowaniami do wydania, kompozytorka postanowiła zrewidować utwór, szczególnie pod względem notacji.
W nadchodzącym tygodniu Szczebrzeszyn po raz dwunasty stanie się stolicą słowa. Stanie się to za sprawą rokrocznie gromadzącego czytelników z całej Polski Festiwalu Stolica Języka Polskiego, który zaprosi do świata książek, języka i sztuki oraz do wspólnego przeżywania kultury. Z myślą o festiwalowiczach, Polskie Wydawnictwo Muzyczne przygotowało wydarzenia skoncentrowane wokół postaci Zygmunta Mycielskiego.
The Manhattan International Music Competition od lat należy do grona prestiżowych międzynarodowych konkursów promujących wykonawców i kompozytorów z całego świata. Wydarzenie stało się ważnym symbolem życia muzycznego Nowego Jorku w dziedzinie muzyki klasycznej. W gronie laureatów tegorocznej, 10. edycji konkursu jest Marcel Chyrzyński, który zdobył Srebrny Medal za kompozycję Death Valley na flet altowy, wiolonczelę, perkusję i fortepian.
Fondation Prince Pierre de Monaco ogłosiła nominacje do tegorocznej edycji prestiżowej Prix de Composition Musicale. W gronie kandydatów jest Elżbieta Sikora, za operę Dorian Gray. Ogłoszenie wyników konkursu odbędzie się jesienią 2027 roku.
Karol Augustyniak oraz Artur Szczepkowski zostali laureatami programu composer.pl – rezydencji artystycznej na Islandii dla młodych polskich kompozytorów. Twórczy pobyt zaproszonych uczestników w „Krainie Lodu i Ognia” potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Adama Neuera (1935-2026), cenionego muzykologa, popularyzatora sztuki oraz wieloletniego pracownika Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.
