PWM

Rzeczpospolita Polska
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
biuletyn informacji publicznej

Aktualności

Polska literatura waltorniowa początku XX wieku: wirtuozowskie Morceau de concert op. 204 Marcelego Popławskiego już w sprzedaży

2026-09-02

Morceau de concert op. 204 na róg i fortepian Marcelego Popławskiego to prawdopodobnie najwcześniejszy polski wirtuozowski utwór solowy na waltornię, a aktualny stan badań wskazuje, że być może nawet jest jedynym, jaki zachował się z tego okresu. Z adnotacji zamieszczonej na końcu rękopisu wynika, że kompozycja została ukończona 23 stycznia 1919 roku, podczas pobytu kompozytora w Żytomierzu.

 

Niniejsza publikacja powstała w oparciu o zachowany rękopis kompozytora. Zapis utworu został wykonany ołówkiem, a jedynie w kilku miejscach widoczne są późniejsze poprawki naniesione piórem, w tym również przekreślone fragmenty. Można przypuszczać, że kompozytor nie zdążył nadać dziełu ostatecznej formy. W rękopisie nie znajdują się bowiem wskazówki odnoszące się do tempa, dynamiki ani sposobu artykulacji, choć tego rodzaju oznaczenia pojawiały się w innych zachowanych partyturach Popławskiego. Za opracowanie niniejszego wydania odpowiada Monika Paprocka-Całus – waltornistka, kameralistka oraz muzyk orkiestrowy, solistka Orkiestry Filharmonii Poznańskiej.

 

 

Tytuł utworu Marcelego Popławskiego odwołuje się do tradycji francuskiej miniatury, a także przywodzi na myśl Morceau de concerto op. 94 Camille’a Saint-Saënsa z 1887 roku. Nie był to zresztą pierwszy raz, gdy Popławski posłużył się tego rodzaju tytułem. Już w 1911 roku, w okresie studiów w Paryżu, skomponował Morceau de concert na harfę i orkiestrę. Można zatem przypuszczać, że wybór formuły Morceau de concert op. 204 na róg i fortepian pozostawał w związku z paryskim okresem edukacji kompozytora oraz wpływem francuskiego środowiska muzycznego. Nie są jednak znane okoliczności powstania utworu – jedynej solowej kompozycji Popławskiego przeznaczonej na instrument dęty. Można przypuszczać, że dzieło to zostało napisane z myślą o konkretnym wykonawcy albo miało być komuś dedykowane, jednak aktualny stan badań pozostawia te kwestie bez rozstrzygnięcia.

 

 


Marceli Feliks Popławski (1882–1948) – polski kompozytor, skrzypek i pedagog. Studiował muzykę w Kijowie, Lipsku, Paryżu, m.in. u Vincenta d’Indy’ego, oraz w Petersburgu u Aleksandra Głazunowa. Pracował jako pedagog, dyrygent i kierownik artystyczny, m.in. w Kijowie, Toruniu, Warszawie i Łodzi. Był członkiem Stowarzyszenia Kompozytorów Polskich. Jego dorobek obejmował ponad 200 utworów, z których znaczna część uległa zniszczeniu podczas II wojny światowej.

 

Informacje o utworze pochodzą ze wstępu do publikacji autorstwa Moniki Paprockiej-Całus.

Najczęściej czytane:

KNAPIK 75 | Gala urodzinowa prof. Eugeniusza Knapika

Wieczór poświęcony Eugeniuszowi Knapikowi będzie okazją do spotkania z jednym z najważniejszych twórców współczesnej muzyki polskiej. Kompozytor, pedagog i wieloletni profesor i rektor Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach od ponad czterech dekad współtworzy krajobraz polskiej kultury muzycznej, a jego dzieła wykonywane są przez najwybitniejszych artystów i zespoły w kraju i za granicą. W roku 75. urodzin kompozytora Filharmonia Śląska i Polskie Wydawnictwo Muzyczne zapraszają 30 października na wydarzenie, które połączy rozmowę, film oraz koncert prezentujący wybrane utwory Jubilata.

Geniusz od pierwszego taktu. Fascynująca opowieść o Beethovenie

Co Ludwig van Beethoven sądził o Napoleonie? Do czego używał czerwonego ołówka? Co łączyło go z zakonem krzyżackim? Wreszcie z ilu ziaren najsłynniejszy kompozytor muzyki klasycznej przygotowywał sobie kawę? Na te i wiele innych pytań odpowiada Danuta Gwizdalanka w swojej najnowszej książce Beethoven. Publikacja już dziś dołącza do popularnej serii „Małe Monografie” Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.


Nowa kompozytorka w katalogu PWM – witamy Joannę Woźny!

Z ogromną radością ogłaszamy, że do grona kompozytorów reprezentowanych przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne dołącza Joanna Woźny. Ta ceniona kompozytorka, która od wielu lat mieszka i pracuje w Graz w Austrii, tworzy muzykę cieszącą się ogromnym zainteresowaniem zespołów i orkiestr specjalizujących się w muzyce najnowszej.

PWM w ruchu. Pociąg Wypełniony Muzyką z dwiema nominacjami do Złotych Spinaczy!

„PWM w ruchu. Pociąg Wypełniony Muzyką” otrzymał nominacje do prestiżowych Złotych Spinaczy 2026 w dwóch kategoriach: Kultura i media oraz Kreatywność. Wyróżnienie w 24. edycji konkursu organizowanego przez Związek Firm Public Relations to ważne docenienie działań Polskiego Wydawnictwa Muzycznego na styku kultury, komunikacji i kreatywności.

Muzyka barokowa z bliska – tak było na spotkaniu z profesorem Markiem Toporowskim

8 października Kluboksięgarnia UNA Polskiego Wydawnictwa Muzycznego stała się wehikułem czasu. Profesor Marek Toporowski – ceniony klawesynista i pedagog, przybliżył tajniki dawnych praktyk wykonawczych i zaprezentował brzmienie wirginału. Inspirację dla zorganizowania wydarzenia stanowiły starodruki z zasobów Ikonoteki Polskiej Biblioteki Muzycznej.

Prapremiera opery „Weiser” Ewy Fabiańskiej-Jelińskiej na podstawie powieści Pawła Huellego

 

W Operze Bałtyckiej trwają próby do prapremiery opery „Weiser”, inspirowanej powieścią Pawła Huellego. Autorką libretta jest Anna Czekanowska, muzykę skomponowała Ewa Fabiańska-Jelińska, a reżyserię spektaklu powierzono Romualdowi Wiczy-Pokojskiemu. Prapremiera odbędzie się już 16 października o godz. 19:00.  Kolejne spektakle 17, 18, 20, 23, 24, 25 października 2026

Osiecka w chóralnej odsłonie. „Pogoda na szczęście” zabrzmi na 29. Międzynarodowych Targach Książki w Krakowie

Utwory z tekstami Agnieszki Osieckiej ze zbioru „Pogoda na szczęście” zabrzmią już 22 października, podczas 29. Międzynarodowych Targów Książki w Krakowie, za sprawą występu Chóru Kameralnego Auxilium. Zapraszamy!

Muzyczne emocje i współzawodnictwo. PWM zaprasza na październik z Wieniawskim

W tegorocznym kalendarzu melomana październik to czas jednego z najważniejszych konkursów muzycznych na świecie – 17. Międzynarodowego Konkursu Skrzypcowego im. Henryka Wieniawskiego. Z tej okazji Polskie Wydawnictwo Muzyczne zaprasza na poświęcone kompozytorowi wydarzenia w Krakowie i Poznaniu. Będzie można sprawdzić swoją wiedzę o Wieniawskim, wspólnie kibicować ulubionym artystom, a nawet wcielić się w rolę konkursowego jurora.

Teresa Chylińska. Wspominamy

Serdecznie zapraszamy na spotkanie poświęcone pamięci Teresy Chylińskiej – wybitnej muzykolog, edytorki i badaczki twórczości Karola Szymanowskiego. Spotkanie odbędzie się 15 października 2026 r. o godz. 18.00 w Kluboksięgarni Polskiego Wydawnictwa Muzycznego UNA.

Pięć wieków nowoczesności w muzyce. Premiera przełomowej książki Juliana Johnsona

Kiedy rozpoczęła się nowoczesność? Dlaczego muzyka jest tak ważna w historii? Czy Monteverdiego i Schönberga więcej łączy, czy dzieli? Interdyscyplinarna seria Biblioteka Res Facta Nova powiększa się właśnie o dzieło przełomowe – „Czas rozstrojony. Muzyka i nadejście ery nowoczesnej” Juliana Johnsona. To książka, która odmienia pespektywę odczytywania historii muzyki, a przy tym stanowi intrygującą i wciągającą lekturę. Premiera już dziś.