Aktualności
KOMPOZYTOR MIESIĄCA: kim jest Zbigniew Bargielski?
2022-01-21
Dziś swoje 85. urodziny obchodzi Zbigniew Bargielski – twórca, którego działalność przybliżamy w ramach styczniowej edycji akcji Kompozytor miesiąca. Jubilatowi składamy serdeczne życzenia, a odbiorcom przybliżamy ciekawostki na temat jego muzyki.
Zbigniew Bargielski to twórca nietuzinkowy, malarz dźwięków i marzyciel. Konsekwentnie, niemal od samych początków swej kariery kompozytorskiej, pisze muzykę oryginalną, nie poddając się żadnej z fal czy nurtów, które porywały kolejne pokolenia polskich twórców. Równie konsekwentnie, na przestrzeni lat, budował własny system porządkowania konstelacji dźwięków oraz koncepcję architektury swoich dzieł.
Od początku było wiadomo, że Bargielski to człowiek wielu talentów. Jeszcze zanim zdobył dyplom średniej szkoły muzycznej, dostał się w Lublinie na studia chemiczne oraz na prawo, był też świetnie zapowiadającym się lekkoatletą. Jednak to muzyka zwyciężyła. Na kompozycję w Warszawie do Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej został przyjęty od razu, bez egzaminów wstępnych – na podstawie stosu partytur. Wcześniej pisać muzykę uczył się praktycznie sam, studiując nocami podręczniki harmonii, kontrapunktu i instrumentacji oraz chłonąc próby filharmonicznych koncertów.

Później los okazał się kapryśny. Dwukrotnie prawie został wyrzucony ze studiów kompozycji – za drugim razem, gdy odważył się wyrazić niepoprawny politycznie apel do władz uczelni, skończyło się to rocznym zawieszeniem w prawach studenta i eksmisją z akademika. Wkrótce jednak przyszedł czas na sukcesy: wyjechał na prestiżowe stypendia do Paryża (do Nadii Boulanger), do Berlina (DAA), posypały się krajowe i międzynarodowe nagrody (dwukrotne wyróżnienie od Międzynarodowej Trybuny Kompozytorów UNESCO) oraz zamówienia.
Oprócz komponowania, Bargielski zajmuje się pisaniem o muzyce (ale nie tylko – podjął na przykład próbę stworzenia powieści kryminalnej) oraz pedagogiką – jako nauczyciel w szkole muzycznej w Austrii, gdzie spędził ponad ćwierć wieku, a później jako profesor w bydgoskiej i krakowskiej akademii muzycznej. Ten wątek zaznaczył się też w jego muzyce. Znajdziemy tam lekkie lub rozbudowane edukacyjne kompozycje na fortepian zgromadzone pod wspólną nazwą – Pchli targ.
W każdej z nich, jak w krysztale, odbijają się rozmaite cechy muzyki Bargielskiego. Elegia lub Nokturn to podręcznikowe wręcz przykłady eksplorowanej przez niego formy „klockowej”. Pieśni oraz skomponowana dla wnuczki Wandy prosta Kołysanka wpadają w podobne liryczne tony, które znajdziemy w Koncercie na skrzypce i orkiestrę. Bargielski nie stroni też od postmodernistycznych skojarzeń: Bluesy i Tanga zdradzają sympatię dla muzyki rozrywkowej, a w niektórych miniaturach wysłyszeć można echa muzyki dawnych kompozytorów: Beethovena, Czajkowskiego, Brahmsa, Szymanowskiego.
Pogodne usposobienie i poetycka inwencja autora dają o sobie znać w tytułach, wymyślanych zawsze po ukończeniu kompozycji. Scrabble, Capstrzyk, Lew w wannie – w nazwach tych tkwi zachęta do podążania drogami wyobraźni. Nawet w drobnych utworach i z użyciem tylko jednego instrumentu Bargielski potrafi wykreować barwne, impresjonistyczno-surrealistyczne obrazy, sięgając po wirtuozowskie figuracje, wyrazistą artykulację, zmienne metra, fantazyjne łączenia rejestrów i grę rezonansem. Nie bez powodu Ewa Szczecińska widzi w jego muzyce „zaproszenie do krainy dźwiękowych czarów”.
Zarówno Pchli targ, jak i inne publikacje Zbigniewa Bargielskiego i jemu poświęcone do końca miesiąca można kupić w księgarni Oficyny oraz za pośrednictwem strony internetowej z atrakcyjnym rabatem.
Natomiast zainteresowanych cyfrowym dostępem do materiałów nutowych zachęcamy do odkrywania muzyki Zbigniewa Bargielskiego za pośrednictwem aplikacji nkoda. A jeśli Waszym noworocznym postanowieniem jest nauczyć się grać lub podszkolić swoje umiejętności wykonawcze, zachęcamy do poznawania aplikacji con.sol.la.
Autorką artykułu o Zbigniewie Bargielskim jest Karolina Dąbek.
Najczęściej czytane:
Jeden z najważniejszych polskich kompozytorów, którego muzyka grana jest w najsłynniejszych salach koncertowych i scenach operowych. Rozpoznawalny na całym świecie – w kręgach melomanów, ale również wśród fanów popkultury – jego dzieła pojawiają się w filmach, np. słynnym „Lśnieniu” Stanleya Kubricka. Mowa o Krzysztofie Pendereckim, którego barwne życie i twórczość opisała Dorota Szwarcman w najnowszej książce z serii „Małe Monografie”. Już dziś premiera publikacji wydanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.
Konferencja zorganizowana przez Koło Naukowo-Artystyczne Kompozycji i Teorii Muzyki Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu odbyła się w dniach 12-13 maja 2026 roku. To wydarzenie, które od 2014 roku daje możliwość spotkania się i wymiany myśli dla studentów i badaczy, związanych z teorią muzyki, muzykologią i dyscyplinami pokrewnymi. Motyw przewodni tegorocznej edycji brzmiał: „W muzycznej symbiozie", co - jak zaznaczali organizatorzy - „podkreślało wielość perspektyw, współpracę twórczą oraz dialog pomiędzy różnymi obszarami sztuki i nauki”.
Narodowe Forum Muzyki im. W. Lutosławskiego we Wrocławiu wraz z partnerskimi lokalizacjami stały się przestrzenią eksperymentów artystycznych, spotkań twórców, premier, debat i działań redefiniujących współczesną muzyczność. Organizatorzy, reprezentowani przez Olgę Humeńczuk (dyrektorkę NFM) oraz Pawła Hendricha (dyrektora artystycznego Musica Polonica Nova), zaprosili odbiorców do odkrywania nowych perspektyw słuchowych – od intymnych doświadczeń po widowiskowe formy angażujące całe spektrum zmysłów.
Niczym Oscary w branży filmowej, nagrody Emmy w telewizyjnej, czy Tony Awards dla teatru, tak w branży eventowej najbardziej prestiżowe międzynarodowe wyróżnienie i najwyższy symbol doskonałości marketingu doświadczeń stanowią nagrody Global Eventex Awards. W tegorocznej edycji, spośród blisko półtora tysiąca zgłoszeń z całego świata to wyjątkowe wyróżnienie zdobyło Polskie Wydawnictwo Muzyczne. Pociąg Wypełniony Muzyką został nagrodzony w pięciu kategoriach!
W jubileuszowym roku setnej rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy świat filmu spotyka się ze światem muzyki w wyjątkowym projekcie artystycznym REscoringWajda. Koncert przygotowany przez Chór Polskiego Radia – Lusławice odbędzie się w niedzielę 17 maja o godz. 13:00 w unikalnej przestrzeni Kopalni Soli "Wieliczka" (Komora Lill Górna).
„Strasznie fajny ten Moniuszko!” to spotkanie, podczas którego dzieci poznają życie i twórczość Stanisława Moniuszki poprzez muzyczne opowieści i wspólne zabawy. Zapraszamy grupy przeszkolne i wczesnoszkolne, dzieci w wieku 6 do 10 lat już, 1, 2 i 3 czerwca do kluboksięgarni UNA w Krakowie!
Fascynujące biografie, rozmowy o sztuce pianistycznej, interdyscyplinarna refleksja nad muzyką. W tym miesiącu aż cztery nowe publikacje zasilą ofertę wydawniczą Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Premierowe propozycje, przygotowane z myślą o melomanach, już niedługo pojawią się na księgarnianych półkach. Są wśród nich: Sekrety wielkich pianistów. Rozmowy z Peterem Feuchtwangerem Konrada Skolarskiego, Zygmunt Stojowski. Życie i muzyka Josepha A. Hertera, Penderecki Doroty Szwarcman, wreszcie Muzyczna myśl Lawrence’a Kramera.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne i Kluboksięgarnia UNA zapraszają na wydarzenie poświęcone postaci Zygmunta Stojowskiego. 14 maja o godzinie 17.00 odbędzie się koncert Cracow Duo połączony z rozmową wokół premierowej książki Zygmunt Stojowski. Życie i muzyka Josepha A. Hertera. Wstęp wolny.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne, jako partner Festiwalu, zaprasza do udziału w wydarzeniach tegorocznej edycji Musica Polonica Nova odbywającej się pod hasłem ZMYSŁY w dniach 14-17.05.2026 w Narodowym Forum Muzyki we Wrocławiu. Festiwal, ukazując najświeższe tendencje polskiej muzyki współczesnej, zagłębia się w zagadnienia tego jak dzisiaj odbiorcy słuchają muzyki – i jak muzyka może wykroczyć poza tradycyjne ramy percepcji.
To jeden z najstarszych zarówno w Polsce, jak i na świecie festiwali filmów dokumentalnych i krótkometrażowych. Tegoroczna, 66. edycja Krakowskiego Festiwalu Filmowego odbędzie się w kinach od 31 maja do 7 czerwca 2026 roku oraz od 5 czerwca do 19 czerwca online na KFF VOD. W ramach wydarzenia odbędą się dwie projekcje filmu „Bacewicz x Bomsori” oraz spotkanie z reżyserem Jakubem Piątkiem.