Aktualności
KWIECIEŃ: z wirtuozem
2022-04-27
Co tu dużo mówić: słuchacze kochają solistów. Zmieniają się konwencje, środki, instrumenty, a wirtuozeria pozostaje. Niektórzy utyskują na muzykę służącą czystemu popisowi, ale jeśli jest dobra, mądra, głęboka – każdy zachwyci się efektownymi umiejętnościami wykonawcy. Za to kochamy solistów, niezależnie od tego, czy grają muzykę poważną, ludową, jazz czy pop.
Do historii przeszły pojedynki indywidualności, takie jak ten rozegrany w Warszawie między legendarnymi skrzypkami Niccolò Paganinim i Karolem Lipińskim. Wiek XX przypieczętował zmianę, a XXI ją potwierdził: dzisiaj wirtuozem może być każdy instrumentalista. Muzyka klasyczna się zdemokratyzowała – nie rządzą w niej już niepodzielnie skrzypkowie i pianiści, repertuar roi się od kompozycji na altówkę, róg, tubę, kotły, harmonijkę ustną, ksylofon, a nawet… trójkąt.
Grafika: Dobry Skład
Pisze się też inaczej. To, co kiedyś było cechą „koncertu na orkiestrę”, a więc nadzieja kompozytora na spotkanie z zespołem wirtuozów, dziś jest wymogiem. Pochwalmy więc orkiestrę, która wyczuje jazzowy feeling muzyki Henryka Warsa i zespół kameralny łączący osobowości w nieoczywistym składzie Concerto per quattro Włodzimierza Kotońskiego. Smakujmy współbrzmienia smyczków w Koncercie na altówkę Ewy Fabiańskiej-Jelińskiej, a potem dajmy poszaleć waltornistce w Inkrustacjach Grażyny Bacewicz i wydobyć niezwykłe brzmienie gitarzyście w koncercie Aleksandra Nowaka. Nic w tej przyjemności zdrożnego. Doceniajmy.
Adam Suprynowicz
Propozycje utworów z katalogu PWM:
Marcel Chyrzyński (1971), Concerto 2000 (2000), 26'
Włodzimierz Kotoński (1925–2014), Concerto per quattro na harfę, klawesyn, gitarę, fortepian i orkiestrę kameralną (1965), 8'
Hanna Kulenty (1961), Aisthetikos (2019), 18'
Aleksander Nowak (1979), Koncert na gitarę w stroju osobliwym i orkiestrę (2011), 20'
Romuald Twardowski (1930), Wariacje symfoniczne na temat George’a Gershwina (1986), 16'
Henryk Wars (1902–1977), Koncert na fortepian i orkiestrę (1950), 13'
Krzysztof Wołek (1976), Open/Close na klarnet basowy i duży zespół instrumentalny (2019), 20’
Najczęściej czytane:
Karol Augustyniak oraz Artur Szczepkowski zostali laureatami programu composer.pl – rezydencji artystycznej na Islandii dla młodych polskich kompozytorów. Twórczy pobyt zaproszonych uczestników w „Krainie Lodu i Ognia” potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
Z głębokim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Adama Neuera (1935-2026), cenionego muzykologa, popularyzatora sztuki oraz wieloletniego pracownika Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.
Fanom kinematografii polecamy nadchodzące polskie festiwale filmowe, podczas których odbędą się m.in pokazy filmu "Bacewicz x Bomsori" w reżyserii Jakuba Piątka. Program wydarzeń właśnie ogłosił 20. Festiwal Filmu i Sztuki BNP Paribas Dwa Brzegi.
Muzyka polska od romantyzmu po współczesność w najlepszych wykonaniach – tak zapowiada się 22. edycja Festiwalu Muzyki Polskiej, który potrwa od 17 lipca do 2 sierpnia w Krakowie. Siedem tematycznych koncertów, w tym silna reprezentacja kompozytorów emigracyjnych, ballady do słów Adama Mickiewicza, utwory organowe epoki romantyzmu, najpiękniejsze polskie pieśni i arie operowe, prawykonania najnowszych utworów oraz muzyczny hołd dla Mieczysława Karłowicza z okazji 150. rocznicy urodzin młodopolskiego twórcy. W repertuarze znajdziemy szereg utworów z katalogu PWM.
„Symfonia musi być jak świat, musi obejmować wszystko!” – twierdził jeden z najbardziej fascynujących kompozytorów późnego romantyzmu. Swoje słowa stosował w praktyce – dzieła Gustava Mahlera charakteryzują rozmach, monumentalne brzmienie i potężne obsady, liczące nawet 1000 wykonawców. O twórcy, którego język muzyczny balansował na styku tradycji i nowoczesności, od dziś przeczytać można w premierowej książce z serii „Małe Monografie”. Mahler Oskara Łapety to najnowsza propozycja Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, wydana z okazji 166 rocznicy urodzin kompozytora.
W lipcu skupiamy się na postaci i dorobku Jana Krenza (1926-2020), cenionego kompozytora muzyki symfonicznej, oratoryjnej, kameralnej i filmowej. Dziś pamiętany jest on przede wszystkim jako niezwykle zasłużony dla promocji muzyki polskiej dyrygent, którego błyskotliwa kariera przyćmiła autorski dorobek twórczy.
Program festiwalu Été polonais à Paris, który odbędzie się w Paryżu od 1 do 4 lipca podkreśla polskie dziedzictwo muzyczne, ze szczególnym uwzględnieniem twórczości Piotra Perkowskiego oraz kompozytorów polskich okresu międzywojennego. Wydarzenie organizowane jest w związku ze stuleciem Stowarzyszenia Młodych Muzyków Polaków w Paryżu.
Sejmik Województwa Mazowieckiego co roku przyznaje artystom tworzącym na Mazowszu Nagrodę im. Cypriana Kamila Norwida w czterech kategoriach: literatura, muzyka, sztuki plastyczne i teatr. Doceniane są wybitne dzieła bądź kreacje powstałe w roku poprzedzającym. Od 2005 roku Samorząd Województwa Mazowieckiego przyznaje również nagrodę specjalną "Dzieło życia" za całokształt twórczości artyście tworzącemu na obszarze województwa mazowieckiego.
Ideą programu composer.pl jest podarowanie młodym polskim twórcom dwóch tygodni szczególnej inspiracji i wytchnienia od pędzącego świata, tak niespójnego z kompozytorskim skupieniem. W roku 2026 twórczy pobyt na Islandii zaproszonych uczestników potrwa dwa tygodnie, pomiędzy 8 a 25 września.
18 czerwca 2026 roku w Tajpej odbyły się dwa specjalne pokazy filmu dokumentalnego „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka. Projekcje zorganizowano w historycznym budynku Taipei Film House (SPOT Taipei), a wydarzenie przyciągnęło miłośników muzyki klasycznej, kina dokumentalnego oraz polskiej kultury. Pokazy odbyły się o godzinie 19:00 i 20:30, a wstęp był bezpłatny.
