Aktualności
Marcowe prawykonania utworów z katalogu Polskiego Wydawnictwa Muzycznego
2023-03-01
Utwory orkiestrowe i kameralne, kompozycje napisane w oparciu o różnorodne inspiracje – w marcu będzie można usłyszeć dzieła Aleksandra Nowaka, Marty Ptaszyńskiej, Elżbiety Sikory i Pawła Hendricha, które zabrzmią po raz pierwszy na świecie lub premierowo w dwóch europejskich stolicach.
Aleksander Nowak w Wilnie
4 marca w Wilnie po raz pierwszy zabrzmi Minute Concerto na dwa flety i orkiestrę symfoniczną Aleksandra Nowaka. Utwór, napisany dla Agaty Kielar-Długosz i Łukasza Długosza, wykonają soliści razem z Litewską Narodową Orkiestrą Symfoniczną, prowadzoną przez Robertasa Šervenikasa. Jak pisał kompozytor na swoim blogu, „myślę o Koncercie odcinkami około minutowymi. Bez narzucania sobie presji rozwijania długich fal narracyjnych. Podążam za kaprysami, można powiedzieć. Tak też czuję naturę fletu; powietrze uchodzi z grającego bardzo szybko, szybciej niż w którykolwiek inny instrument dęty. Jest to właściwie ledwo dający się okiełznać, kapryśny świst powietrza w dwustronnie otwartej rurce. Ledwo dźwięk zaistnieje, już trzeba go przerwać dla zaczerpnięcia oddechu. Te zmiany perspektywy, o dziwo, nie tylko dają się wykonać, ale nawet działają ożywczo”.
Marta Ptaszyńska w Kielcach
2023 rok jest wyjątkowym rokiem dla Marty Ptaszyńskiej – w lipcu będziemy świętować 80. urodziny kompozytorki. Przed nami nie tylko koncerty jubileuszowe, ale także prawykonania jej najnowszych utworów. 17 marca Orkiestra Filharmonii Świętokrzyskiej im. Oskara Kolberga prowadzona przez Jacka Rogalę po raz pierwszy zaprezentuje jej najnowszą kompozycję – Krajobrazy z wyobraźni na orkiestrę. Każdej z pięciu części towarzyszy obraz wybitnego malarza. Są to kolejno: Święta Anna Samotrzeć Leonarda da Vinci, Tajemnica i melancholia ulicy Giorgia de Chirica, Klasztor w Eichwald Caspara Davida Friedricha, Krajobraz Rene Magritte’a oraz Garrowby Hill Davida Hockneya. Zestawienie obrazów z dźwiękiem nie jest w historii muzyki niczym nowym. Jednak w tym przypadku wyboru płócien dokonała kompozytorka będącą zarazem synestetką, odbierająca dźwięki wielozmysłowo – o tym, jakie wyobrażone krajobrazy wyszły spod ręki Marty Ptaszyńskiej, będzie można się przekonać już niebawem w Kielcach. Bilety dostępne są do kupienia tutaj.
***
Zagraniczne premiery polskich kompozytorów
W marcu po raz pierwszy we Francji zabrzmi Liquid Air na orkiestrę Elżbiety Sikory, a w Oslo – Prismiris na skrzypce, altówkę i wiolonczelę oraz Thall’Em All na kwartet smyczkowy i komputer Pawła Hendricha. Obie kompozycje miały już swoje światowe prawykonania. Teraz pora, by mogła usłyszeć je także międzynarodowa publiczność.
Zbudowane z trzech części Liquid Air rozpoczyna część wolna, pełna zadumy, po której następuje część o odmiennym charakterze, podyktowanym między innymi szybkim przebiegiem smyczków i ostrymi akcentami blachy. W trzeciej części słychać nawiązania do poprzednich; jak pisze kompozytorka, jest to „rodzaj wspomnienia tego, co właśnie się wydarzyło, niedopowiedziane, przybierające nowe kształty”. 26 marca w podparyskim Boulogne-Billancourt utwór wykona Orchestre Pasdeloup pod batutą Marzeny Diakun. Warto przypomnieć, że zespół prowadzony przez charyzmatyczną dyrygentkę brał udział w nagraniu Sonosphère V. Wanda Landowska Elżbiety Sikory, która znalazła się na płycie POLISH HEROINES OF MUSIC od ANAKLASIS.
Z kolei dwa znane już utwory Pawła Hendricha zabrzmią podczas festiwalu NEO ARTE Syntezator Sztuki w Oslo. 24 marca w Gamle Raadhus Scene norweska publiczność po raz pierwszy usłyszy Thall’Em All na kwartet smyczkowy i komputer. Nie tak dawno, bo w październiku ubiegłego roku utwór prawykonał NeoQuartet, o czym pisaliśmy tutaj. Kompozytor zdecydował się w nim na powiązanie muzyki klasycznej z metalową, nawiązując nazwą utworu do tytułu jednego z albumów Metalliki, ale także inspirując się brutalnymi, ciężkimi brzmieniami, które zestawiane są z nostalgicznymi pasażami. Utwór – podobnie jak w październiku – wykona NeoQuartet.
Nazwa drugiego utworu Hendricha, który niebawem zabrzmi w Oslo, pochodzi od greckiego πρίσμα (prisma – pryzmat) i łacińskiego iris (tęcza). Jak tłumaczy kompozytor, „oba wyrazy mają silny związek z optyką. Pierwszy odnosi się do dyspersji, czyli zjawiska rozszczepienia światła. Od drugiego wzięła się nazwa zjawiska optycznego – iryzacja (tęczowanie)”. To właśnie te zjawiska wpłynęły na kształt kompozycji. W jaki sposób? O tym norweska publiczność dowie się podczas koncertu Cikada Ensemble w Gamle Raadhus Scene 26 marca.
Najczęściej czytane:
Powraca popularny cykl „Kompozytor miesiąca”, w którym przybliżamy sylwetki i dzieła twórców z katalogu PWM. W lutym przedstawiamy postać jednego z najważniejszych polskich kompozytorów i pianistów XIX wieku, kontynuatora tradycji Chopina, ucznia i przyjaciela Liszta, twórcy Kwintetu fortepianowego g-moll – najwybitniejszego dzieła polskiej kameralistyki romantycznej. Mowa o Juliuszu Zarębskim.
Kompozytorka, skrzypaczka, czołowa polska artystka XX wieku. Niegdyś odnosiła międzynarodowe sukcesy jako koncertująca solistka, teraz na estradach koncertowych coraz częściej pojawia się jej twórczość. Mowa o bohaterce książki Małgorzaty Gąsiorowskiej Grażyna Bacewicz. W mojej muzyce dużo się dzieje. Premierą Polskie Wydawnictwo Muzyczne świętuje 117 rocznicę urodzin pochodzącej z Łodzi kompozytorki.
Krakowskie biuro Polskiego Wydawnictwa Muzycznego od lutego 2026 roku mieści się pod nowym adresem przy Alei Pokoju 1, w budynku K1. Zmiana podyktowana jest generalnym remontem dotychczasowej, głównej siedziby Wydawnictwa. Adres oddziału PWM w Warszawie pozostaje bez zmian (ul. Wiejska 19, 00-480 Warszawa).
Choć Władysław Żeleński jest niezwykle ważną postacią polskiej kultury, jego nazwisko kojarzone jest zazwyczaj z osobą syna – słynnego Tadeusza „Boya”. Z pomocą przychodzi Polskie Wydawnictwo Muzyczne, którego nakładem właśnie na półki księgarń trafia Żeleński – kieszonkowa publikacja z serii „Małe Monografie”, której Władysław jest bohaterem. Wyrazisty portret kompozytora nakreślili w pisarskim duecie Maciej i Jan Negreyowie. Premiera książki już dziś.
Nagrania kolejnych dziesięciu utworów akordeonowych Andrzeja Krzanowskiego z drugiego okresu jego twórczości (1979-1982) można usłyszeć na portalu poświęconym kompozytorowi oraz na kanale Fundacji imienia Andrzeja Krzanowskiego na YouTube. Jest to zapis koncertu TRYPTYK, który odbył się w Miejskim Domu Kultury w Czechowicach-Dziedzicach w październiku 2025 roku.
FIPADOC 2026 (Festival International Documentaire) to jeden z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych filmowi dokumentalnemu. Wydarzenie, odbywające się co roku we francuskim Biarritz, tradycyjnie zainauguruje kalendarz kluczowych światowych imprez dokumentalnych. W programie festiwalu znalazł się film „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka – premierowy pokaz filmu odbędzie się w niedzielę, 25 stycznia.
Z optymizmem witamy Nowy Rok wypatrując nadchodzących premier najnowszej muzyki polskiej. W styczniu po raz pierwszy zabrzmią utwory Alka Nowaka i Hanny Kulenty. Będzie można wysłuchać ich zarówno w kraju, jak i za granicą.
Kolędy, pastorałki, kantyczki… W ostatniej w tym roku odsłonie cyklu „Historia pewnego utworu” przyjrzymy się polskim pieśniom bożonarodzeniowym – od tych adaptowanych ze średniowiecznej hymnografii łacińskiej po niekonwencjonalne opracowania Witolda Lutosławskiego.
W niedzielny poranek 21 grudnia, chwilę przed godziną dziewiątą, z Krakowa wyruszył Pociąg Wypełniony Muzyką, inaugurując ogólnopolską akcję Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Jubileuszowy pociąg zakończył w wielkim stylu całoroczne obchody 80-lecia oficyny.
Od osiemdziesięciu lat Polskie Wydawnictwo Muzyczne wspiera rozwój polskiej kultury muzycznej na świecie. Jubileuszowy rok 2025 obfitował w huczne wydarzenia, premiery i projekty realizowane zarówno w kraju, jak i za granicą. Od nowych publikacji nutowych i książkowych, przez wydawnictwa płytowe i zasoby cyfrowe, po koncerty, edukację i międzynarodowe współprace – PWM z dumą podsumowuje dwanaście miesięcy intensywnej działalności.
