Aktualności
O obliczach dzieł Krzysztofa Pendereckiego. Kolejny tom popularnych felietonów Andrzeja Chłopeckiego
2023-11-21
Refleksje czołowego krytyka muzyki polskiej ubiegłego wieku, droga twórcza Krzysztofa Pendereckiego opisana i zebrana w jednym tomie, wreszcie czujne oko, wartki język oraz przenikliwe podejście badawcze. To wszystko odnaleźć można w najnowszej publikacji Polskiego Wydawnictwa Muzycznego Pasja do Pendereckiego wydanej z okazji 90. rocznicy urodzin kompozytora.
Krzysztof Penderecki to jeden z najbardziej znanych i rozpoznawanych na całym świecie polskich autorów muzyki współczesnej. Jego kompozycje, pełne nowatorskich rozwiązań, powstawały na przestrzeni ponad 60 lat, skutecznie kształtując krajobraz polskiej sztuki. O muzyce Pendereckiego napisano wiele, a jego twórczość wciąż budzi wiele emocji, przyciągając zagorzałych zwolenników, jak i krytyków, gotowych do skomentowania każdego przejawu jego działalności.
Znawca muzyki współczesnej i pierwszoplanowa postać polskiej krytyki muzycznej ostatnich dekad – Andrzej Chłopecki – niejednokrotnie powtarzał, że to właśnie Krzysztof Penderecki stworzył go jako krytyka. Fascynacja twórczością kompozytora sięga samego początku działalności Chłopeckiego, co sprawia, że muzyka polskiego mistrza systematycznie powraca w kolejnych pismach, recenzjach, tekstach, stając się trwałym obiektem zainteresowania muzykologa.
Pasja do Pendereckiego to już czwarty tom serii przybliżającej najistotniejsze teksty wybitnego teoretyka i krytyka muzycznego. Tytuł publikacji dobrany został nieprzypadkowo, bowiem nawiązując do ogromnego zaangażowania Chłopeckiego w twórczość mistrza, jednocześnie przywołuje dzieło niezwykle dla niego ważne. Pasja według św. Łukasza to utwór, któremu poświęcił swoją pracę magisterską, tym samym przypieczętowując swoją drogę zawodową. To także element wyznaczający architekturę publikacji – rozważania o Pasji rozpoczynają zbiór, zarazem zamykając go skróconym wariantem wspomnianej pracy dyplomowej.
Pasja do Pendereckiego to zbiór jedyny w swoim rodzaju. Przeplatają się tu zarówno recenzje, sprawozdania, relacje i szkice, jak i obszerne eseje, diagnozy, artykuły i felietony, omawiające kolejno twórczość religijną Pendereckiego, filmową i operową oraz instrumentalną. To także świadectwo niezwykłej, unikatowej, ale i skomplikowanej relacji, która ukształtowała się pomiędzy krytykiem a kompozytorem, i która ewoluowała na przestrzeni czasu. Relacji pełnej szacunku, obopólnej sympatii, ale także niepozbawionej krytycznego spojrzenia. Po śmierci muzykologa Krzysztof Penderecki wspominał podczas audycji Agaty Kwiecińskiej:
Nasze drogi schodziły się i rozchodziły. Był postacią bardzo barwną, impulsywną, znakomite pióro, bezkompromisowy. (…) Miał poza tym dobrą rękę do wyławiania młodych talentów – stawiał zawsze na młodych kompozytorów, wykonawców. Był artystą. Bardzo inteligentny. Ja go bardzo lubiłem zawsze, nie zawsze się z nim zgadzałem, często sprzeczaliśmy się, ale szanowałem jego poglądy.
O autorze książki:
Andrzej Chłopecki (1950–2012). Muzykolog, znawca muzyki współczesnej i jej żarliwy egzegeta, pierwszoplanowa postać polskiej krytyki muzycznej ostatnich dekad. Jako wieloletni redaktor Polskiego Radia, dyrektor artystyczny festiwali Aksamitna Kurtyna i Musica Polonica Nova oraz członek komisji programowej Warszawskiej Jesieni, „komponował komponowanie kompozytorów” poprzez zamówienia i inspiracje, współtworząc historię muzyki polskiej ostatnich dekad. Był nie tylko autorem fascynujących audycji o muzyce XX i XXI wieku w Programie 2 Polskiego Radia, lecz kształtował także działalność Radia jako instytucji kultury. Autor setek tekstów (m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Ruchu Muzycznym”, „Odrze”, „MusikTexte”), który w swych przenikliwych sądach
i bezkompromisowych diagnozach stanowił wzór odwagi i niepowtarzalnego stylu. Niniejszy zbiór niemal 40 tekstów, pisanych przez Andrzeja Chłopeckiego na przestrzeni całego życia zawodowego, jest świadectwem jego największej pasji jako krytyka muzycznego – pasji do twórczości Krzysztofa Pendereckiego.
Premierową książkę już od 23 listopada br. będzie można znaleźć w stacjonarnej księgarni PWM, księgarniach internetowych: pwm.com.pl, empik.com, alenuty.pl, liber.pl oraz dobrych księgarniach muzycznych w całym kraju.
Więcej na: FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER
Najczęściej czytane:
Powraca popularny cykl „Kompozytor miesiąca”, w którym przybliżamy sylwetki i dzieła twórców z katalogu PWM. W lutym przedstawiamy postać jednego z najważniejszych polskich kompozytorów i pianistów XIX wieku, kontynuatora tradycji Chopina, ucznia i przyjaciela Liszta, twórcy Kwintetu fortepianowego g-moll – najwybitniejszego dzieła polskiej kameralistyki romantycznej. Mowa o Juliuszu Zarębskim.
Kompozytorka, skrzypaczka, czołowa polska artystka XX wieku. Niegdyś odnosiła międzynarodowe sukcesy jako koncertująca solistka, teraz na estradach koncertowych coraz częściej pojawia się jej twórczość. Mowa o bohaterce książki Małgorzaty Gąsiorowskiej Grażyna Bacewicz. W mojej muzyce dużo się dzieje. Premierą Polskie Wydawnictwo Muzyczne świętuje 117 rocznicę urodzin pochodzącej z Łodzi kompozytorki.
Krakowskie biuro Polskiego Wydawnictwa Muzycznego od lutego 2026 roku mieści się pod nowym adresem przy Alei Pokoju 1, w budynku K1. Zmiana podyktowana jest generalnym remontem dotychczasowej, głównej siedziby Wydawnictwa. Adres oddziału PWM w Warszawie pozostaje bez zmian (ul. Wiejska 19, 00-480 Warszawa).
Choć Władysław Żeleński jest niezwykle ważną postacią polskiej kultury, jego nazwisko kojarzone jest zazwyczaj z osobą syna – słynnego Tadeusza „Boya”. Z pomocą przychodzi Polskie Wydawnictwo Muzyczne, którego nakładem właśnie na półki księgarń trafia Żeleński – kieszonkowa publikacja z serii „Małe Monografie”, której Władysław jest bohaterem. Wyrazisty portret kompozytora nakreślili w pisarskim duecie Maciej i Jan Negreyowie. Premiera książki już dziś.
Nagrania kolejnych dziesięciu utworów akordeonowych Andrzeja Krzanowskiego z drugiego okresu jego twórczości (1979-1982) można usłyszeć na portalu poświęconym kompozytorowi oraz na kanale Fundacji imienia Andrzeja Krzanowskiego na YouTube. Jest to zapis koncertu TRYPTYK, który odbył się w Miejskim Domu Kultury w Czechowicach-Dziedzicach w październiku 2025 roku.
FIPADOC 2026 (Festival International Documentaire) to jeden z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych filmowi dokumentalnemu. Wydarzenie, odbywające się co roku we francuskim Biarritz, tradycyjnie zainauguruje kalendarz kluczowych światowych imprez dokumentalnych. W programie festiwalu znalazł się film „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka – premierowy pokaz filmu odbędzie się w niedzielę, 25 stycznia.
Z optymizmem witamy Nowy Rok wypatrując nadchodzących premier najnowszej muzyki polskiej. W styczniu po raz pierwszy zabrzmią utwory Alka Nowaka i Hanny Kulenty. Będzie można wysłuchać ich zarówno w kraju, jak i za granicą.
Kolędy, pastorałki, kantyczki… W ostatniej w tym roku odsłonie cyklu „Historia pewnego utworu” przyjrzymy się polskim pieśniom bożonarodzeniowym – od tych adaptowanych ze średniowiecznej hymnografii łacińskiej po niekonwencjonalne opracowania Witolda Lutosławskiego.
W niedzielny poranek 21 grudnia, chwilę przed godziną dziewiątą, z Krakowa wyruszył Pociąg Wypełniony Muzyką, inaugurując ogólnopolską akcję Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Jubileuszowy pociąg zakończył w wielkim stylu całoroczne obchody 80-lecia oficyny.
Od osiemdziesięciu lat Polskie Wydawnictwo Muzyczne wspiera rozwój polskiej kultury muzycznej na świecie. Jubileuszowy rok 2025 obfitował w huczne wydarzenia, premiery i projekty realizowane zarówno w kraju, jak i za granicą. Od nowych publikacji nutowych i książkowych, przez wydawnictwa płytowe i zasoby cyfrowe, po koncerty, edukację i międzynarodowe współprace – PWM z dumą podsumowuje dwanaście miesięcy intensywnej działalności.
