PWM

Szukaj
Zaawansowane
Rzeczpospolita Polska
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
biuletyn informacji publicznej

Aktualności

"Trzy utwory w dawnym stylu" Henryka Mikołaja Góreckiego

2010-11-16
"Trzy utwory w dawnym stylu na orkiestrę smyczkową powstały w odpowiedzi na przyjacielski zarzut ze strony ówczesnego dyrektora Polskiego Wydawnictwa Muzycznego Tadeusza Ochlewskiego, iż w kompozycjach Góreckiego brak melodii." "Wszystkie trzy utwory odznaczają się znacznym stopniem modalności: pierwszy i trzeci wykorzystują jedynie siedem „białych klawiszy”, natomiast utwór drugi, który jest dawnym tańcem wiejskim, napisany został w skali eolskiej zaczynającej się od g.

Utwór pierwszy posiada dwie „prorocze” cechy – parę poruszających się w ruchu wahadłowym akordów w tle (utworzonych przez zachodzące na siebie kwarty czyste) oraz linie melodyczną o krótkich frazach powtarzanych na wzór polskiej pieśni ludowej. Najbardziej bezpośrednie zapożyczenie z muzyki renesansowej ma miejsce w utworze ostatnim.

Górecki prowadził transkrypcję, w tonacji oryginalnej, anonimowej, czterogłosowej pieśni polskiej z połowy XVI wieku pt. Pieśń o weselu Króla Zygmunta Wtórego. Podobnie jak w utworze pierwszym, kompozytor wykorzystuje tu dźwięki melodii do stworzenia pewnej aury harmonicznej: pierwsze pięć dźwięków skali doryckiej buduje tło w początkowej fazie utworu. Równie istotna dla przyszłych utworów (por. Refren) jest jeszcze inna technika melodyczno-harmoniczna: piętrzenie linii melodycznej – w tym przypadku głosu tenorowego pieśni weselnej – aż do utworzenia masywnego, równoczesnego wejścia wszystkich ośmiu głosów instrumentalnych.

Każdy z nich zaczyna się od innego dźwięku skali doryckiej, przy czym oryginalna transpozycja występuje w górnym i dolnym głosie tego układu. Ta prosta technika, dająca ciemny rezonans brzmieniowy, wywodzi się z tabeli serii rozwiniętej w części początkowej I Symfonii. Tam jednak była zamaskowana na skutek manipulacji dźwiękowych i transpozycji oktawowych, a tu objawia się z całą wyrazistością."

(A. Thomas, Górecki, tłum. E. Gabryś,PWM 1998, s. 84-86)

Najczęściej czytane:

Film „Bacewicz x Bomsori” reprezentuje Polskę na One Country, One Film Festival

Krótkometrażowy dokument „Bacewicz x Bomsori” zakwalifikował się do programu francuskiego festiwalu One Country, One Film, który prezentuje najnowszą kinematografię z całego świata. 17. edycja festiwalu odbędzie się w dniach 6-21 marca we francuskim Apchat. Pokaz filmu, którego producentem jest Polskie Wydawnictwo Muzyczne zaplanowano na piątek 13 marca.

KOMPOZYTOR MIESIĄCA: Juliusz Zarębski

Powraca popularny cykl „Kompozytor miesiąca”, w którym przybliżamy sylwetki i dzieła twórców z katalogu PWM. W lutym przedstawiamy postać jednego z najważniejszych polskich kompozytorów i pianistów XIX wieku, kontynuatora tradycji Chopina, ucznia i przyjaciela Liszta, twórcy Kwintetu fortepianowego g-moll – najwybitniejszego dzieła polskiej kameralistyki romantycznej. Mowa o Juliuszu Zarębskim.

W mojej muzyce dużo się dzieje. Życie i twórczość Grażyny Bacewicz

Kompozytorka, skrzypaczka, czołowa polska artystka XX wieku. Niegdyś odnosiła międzynarodowe sukcesy jako koncertująca solistka, teraz na estradach koncertowych coraz częściej pojawia się jej twórczość. Mowa o bohaterce książki Małgorzaty Gąsiorowskiej Grażyna Bacewicz. W mojej muzyce dużo się dzieje. Premierą Polskie Wydawnictwo Muzyczne świętuje 117 rocznicę urodzin pochodzącej z Łodzi kompozytorki.
 

Aleja Pokoju 1 – nowy adres Polskiego Wydawnictwa Muzycznego w Krakowie

Krakowskie biuro Polskiego Wydawnictwa Muzycznego od lutego 2026 roku mieści się pod nowym adresem przy Alei Pokoju 1, w budynku K1. Zmiana podyktowana jest generalnym remontem dotychczasowej, głównej siedziby Wydawnictwa. Adres oddziału PWM w Warszawie pozostaje bez zmian (ul. Wiejska 19, 00-480 Warszawa).

O Władysławie Żeleńskim. Portret kompozytora i jego czasów

Choć Władysław Żeleński jest niezwykle ważną postacią polskiej kultury, jego nazwisko kojarzone jest zazwyczaj z osobą syna – słynnego Tadeusza „Boya”. Z pomocą przychodzi Polskie Wydawnictwo Muzyczne, którego nakładem właśnie na półki księgarń trafia Żeleński – kieszonkowa publikacja z serii „Małe Monografie”, której Władysław jest bohaterem. Wyrazisty portret kompozytora nakreślili w pisarskim duecie Maciej i Jan Negreyowie. Premiera książki już dziś. 

Nowe nagrania utworów Andrzeja Krzanowskiego

Nagrania kolejnych dziesięciu utworów akordeonowych Andrzeja Krzanowskiego z drugiego okresu jego twórczości (1979-1982) można usłyszeć na portalu poświęconym kompozytorowi oraz na kanale Fundacji imienia Andrzeja Krzanowskiego na YouTube. Jest to zapis koncertu TRYPTYK, który odbył się w Miejskim Domu Kultury w Czechowicach-Dziedzicach w październiku 2025 roku.

Film „Bacewicz x Bomsori” w oficjalnej selekcji prestiżowego festiwalu FIPADOC

FIPADOC 2026 (Festival International Documentaire) to jeden z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych filmowi dokumentalnemu. Wydarzenie, odbywające się co roku we francuskim Biarritz, tradycyjnie zainauguruje kalendarz kluczowych światowych imprez dokumentalnych. W programie festiwalu znalazł się film „Bacewicz x Bomsori” w reżyserii Jakuba Piątka – premierowy pokaz filmu odbędzie się w niedzielę, 25 stycznia.

Pierwsze prawykonania w 2026 roku

Z optymizmem witamy Nowy Rok wypatrując nadchodzących premier najnowszej muzyki polskiej. W styczniu po raz pierwszy zabrzmią utwory Alka Nowaka i Hanny Kulenty. Będzie można wysłuchać ich zarówno w kraju, jak i za granicą.

Kolędy, pastorałki, kantyczki – Historia pewnego utworu

Kolędy, pastorałki, kantyczki… W ostatniej w tym roku odsłonie cyklu „Historia pewnego utworu” przyjrzymy się polskim pieśniom bożonarodzeniowym – od tych adaptowanych ze średniowiecznej hymnografii łacińskiej po niekonwencjonalne opracowania Witolda Lutosławskiego.

PWM w ruchu. Najbardziej muzyczny pociąg w Polsce zachwycił podróżnych spektakularnością

W niedzielny poranek 21 grudnia, chwilę przed godziną dziewiątą, z Krakowa wyruszył Pociąg Wypełniony Muzyką, inaugurując ogólnopolską akcję Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Jubileuszowy pociąg zakończył w wielkim stylu całoroczne obchody 80-lecia oficyny.