PWM

Szukaj
Zaawansowane
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
biuletyn informacji publicznej

Aktualności

Szymanowski w komplecie!

2014-10-23

 

Polskie Wydawnictwo Muzyczne zakończyło właśnie prace nad wydaniem źródłowo-krytycznym Dzieł Karola Szymanowskiego. Zastaliśmy Szymanowskiego pisanego – zostawiamy drukowanego – ze wzruszeniem powiedziała Teresa Chylińska, redaktor naukowy serii i jedna z najwybitniejszych znawczyń życia i twórczości Karola z Atmy.


Wraz z ukazaniem się partytury do opery Hagith, wydanie źródłowo-krytyczne Dzieł Karola Szymanowskiego zostało ukończone. Jest co świętować, bowiem jak powiedział redaktor naczelny PWM, dr Daniel Cichy: to zawsze jest wydarzenie, gdy kompozytor otrzymuje swoją spuściznę opracowaną w sposób najlepszy z możliwych, a więc z poszanowaniem każdego detalu kompozytorskiego zapisu. Karol Szymanowski jest drugim po Fryderyku Chopinie polskim kompozytorem, którego wszystkie dzieła zostały wydane. W innych krajach Europy ogromne serie wydawnicze obejmują całą spuściznę kompozytorską największych mistrzów, takich jak Bach, Mozart, Brahms czy Wagner. Publikowanie dzieł wszystkich kompozytora (zwanych niekiedy uroczyście po łacinie opera omnia) jest formą uznania, iż każdy zanotowany przez danego twórcę dźwięk posiada najwyższą wagę, a zatem należy go odnaleźć, ustalić jego autentyczność i utrwalić w postaci zapisu w najwyższym stopniu wiarygodnego – napisała Teresa Chylińska, redaktor naukowy edycji źródłowo-krytycznej Dzieł Karola Szymanowskiego. Wydanie wszystkich dzieł tego kompozytora obejmuje nie tylko kompozycje, lecz również jego korespondencję i pisma. Stworzony został także katalog tematyczny, a informacje zebrane podczas opracowywania wydań stały się częścią trzytomowej monografii kompozytora, pióra Teresy Chylińskiej. Dzieła wszystkie zostały wydane w dwóch wersjach językowych: polskiej (26 tomów) oraz niemiecko-angielskiej (17 woluminów), każdy tom serii posiada obszerny wstęp teoretyczno-krytyczny.
Od momentu rozpoczęcia prac nad wydaniem Dzieł Karola Szymanowskiego do dnia ukończenia serii minęło ponad pół wieku. Nad opracowaniem utworów kompozytora pracowało kilka pokoleń muzykologów. W czasie publikowania kolejnych tomów serii zmieniała się także technika edycji i drukowania nut, a niektóre rozwiązania drukarskie zostały stworzone specjalnie na potrzeby wydania kompozycji Szymanowskiego. Najważniejsza innowacja dokonała się jednak już w latach sześćdziesiątych, na samym początku pracy nad wydaniem dzieł kompozytora, a była to zmiana samego podejścia muzykologów do sposobu opracowywania materiału źródłowego. Droga ku wydaniu Dzieł Karola Szymanowskiego była naznaczona walką z dawnym sposobem myślenia o edytorstwie – powiedział prof. Mieczysław Tomaszewski, dawny redaktor naczelny i dyrektor PWM. – Myślenie to polegało na tym, żeby opracowywać utwór z myślą przede wszystkim o wygodzie współczesnego wykonawcy. W okresie gdy zaczynaliśmy prace nad dziełami Szymanowskiego przez europejskie środowisko wydawców muzycznych przeszedł ruch pod hasłem Urtextausgabe – czyli wydawnictwo źródłowe, [wykonane z dbałością o jak największą zgodność z oryginalnym zapisem stworzonym przez kompozytora].
Początki pracy nie były łatwe – nie tylko należało przekonać do nowej koncepcji zwolenników dawnego stylu wydawania publikacji nutowych, ale przede wszystkim stworzyć metodę i narzędzia opracowywania materiału źródłowego. Nikt z nas nie umiał robić żadnych „dzieł wszystkich”, żadnych edycji. Myśmy niczego nie umieli, a co gorzej – nie mieliśmy wzorców – wspomniała Teresa Chylińska. – Wydanie dzieł na przykład Bacha nie mogło służyć jako wzorcowy materiał, bo nie przystawało do tematu który podjęliśmy. To była przecież inna muzyka, inna stylistyka – nie mogliśmy przełożyć wypracowanych tam zasad na partyturę Szymanowskiego. Tak, że siadaliśmy i robiliśmy burzę mózgów, starając się znaleźć narzędzia.
Przy wydawaniu Dzieł Karola Szymanowskiego pojawiały się także inne trudności, np. związane z dostępnością materiałów źródłowych, które w ogromnej części znajdowały się za granicą (większość w posiadaniu wiedeńskiego Universal Edition), czy niejednoznaczności zapisu w samych rękopisach. Zdarzały się sytuacje deprymujące – jak wówczas, gdy na skutek zmiany w ochronie praw autorskich w 2007 roku utwory Szymanowskiego, które wówczas nie były już chronione, nagle wróciły pod opiekę Universal Edition, a PWM musiało na nowo rozpocząć prawne pertraktacje z tym wydawnictwem. Miały też miejsce wydarzenia zasługujące niemal na miano cudu – np. gdy po latach opracowywania Hagith na podstawie, jak się okazało – poważnie zniekształconej względem autografu, kopii, w archiwach Universalu niespodziewanie odnalazł się oryginalny rękopis Szymanowskiego.
Mimo licznych wyzwań i trudności seria została ukończona, z ogromnym pożytkiem dla muzykologów i muzyków. Wcześniej artyści nieraz musieli korzystać z kopii rękopiśmiennych, a te nie zawsze były dokładne i jednoznaczne – powiedział Andrzej Kosowski, były redaktor naczelny PWM, obecny dyrektor Instytutu Muzyki i Tańca. – W 2007 roku, czyli wcale nie tak dawno, kiedy jeszcze nie było wydania „I Symfonii” Szymanowskiego, Antoni Wit opowiadał mi, że gdy dostał nieopracowane nuty z PWM-u, nie bardzo wiedział jak się do tego przymierzyć i niektóre części utworu raz grał w dur, a raz w moll, żeby sprawdzić jak będzie lepiej brzmiało. Śpiewaczka Urszula Kryger uważa, że wydanie Dzieł Karola Szymanowskiego przyczyni się do częstszego wykonywania utworów tego kompozytora, a co za tym idzie – do większego upowszechnienia jego twórczości. Odnoszę wrażenie, że Karol Szymanowski jest kompozytorem bardziej znanym w świecie niż we własnej ojczyźnie. „Pieśni Miłosne Hafiza”, które wykonuję na jubileuszowym koncercie dzisiejszego wieczoru, śpiewam w Polsce po raz pierwszy. Wcześniej śpiewałam je w Francji, w Belgii, ale w Polsce – nie. Obudźmy się więc i grajmy Karola Szymanowskiego! To jest jeden z naszych wielkich twórców, którym możemy bez żadnych kompleksów pochwalić się przed światem! – apeluje artystka.
Zakończenie wydania Dzieł nie oznacza bynajmniej końca badań nad twórczością Karola Szymanowskiego. Te szczegółowo opracowane wydania będą stanowić nie tylko mocną podstawę dla dalszych prac muzykologów – inspirowanych już przez inne metody badawcze, ale nade wszystko pozwolą jeszcze lepiej zaznaczać muzykę Karola z Atmy na koncertowych estradach i operowych scenach.

Maria Napieraj

Najczęściej czytane:

#TUTTIwdomu – wyniki naboru

31 maja zamknęliśmy nabór wniosków do specjalnej edycji TUTTI.pl, #TUTTIwdomu. Reagując na bieżące wydarzenia Polskie Wydawnictwo Muzyczne zmieniło formułę jednego ze swoich flagowych projektów. Dzięki #TUTTIwdomu od kilku tygodni możemy się cieszyć zawieszonymi w Internecie wyśmienitymi nagraniami muzyki polskiej. Do końca roku będzie tych zawieszeń jeszcze więcej!

Kredki w dłoń! Maria Szymanowska

Cześć! Jak minął Wam Dzień Dziecka? Do wszystkich Waszych wczorajszych prezentów dodajemy bonus: nową kolorowankę. Dzisiaj proponujemy Wam obrazek z podobizną Marii Szymanowskiej. Zapraszamy do kolorowania – zróbcie to najpiękniej jak umiecie!

„Podróż przez dźwięki. Śladami Stanisława Moniuszki” - nowa publikacja PWM

„Podróż przez dźwięki” to opowieść biograficzna prezentująca twórczość i życie Stanisława Moniuszki w nieco inny sposób. Dla autorki - Magdaleny Dziadek - głównymi punktami interpretacyjnymi stały się przystanki kompozytora w czasie jego podróży – zarówno tej życiowej, jak i podróży poprzez dźwięki. Miejsca, w których się zatrzymywał stanowiły dla niego inspirację do tworzenia nowych dzieł. Odwołując się do liczących stron listów, notatników kompozytora, rycin czy afiszy, autorka snuje ciekawe opowieści i z wirtuozerską sprawnością splata wątki artystycznej twórczości Moniuszki z jego życiem osobistym.
 

Romuald Twardowski czerwcowym KOMPOZYTOREM MIESIĄCA

Rok 2020 jest dla Polskiego Wydawnictwa Muzycznego wyjątkowy – oficyna obchodzi 75-lecie działalności. W tym jubileuszowym roku w ramach akcji KOMPOZYTOR MIESIĄCA przypominamy twórców, których dorobek stał się podstawą działalności naszego Wydawnictwa. Czerwiec stoi pod znakiem Romualda Twardowskiego.

BOX „100 na 100” nominowany do Wydarzenia Historycznego Roku 2019!

BOX „100 na 100”, będący częścią projektu „100 na 100. Muzyczne dekady wolności”, to jedno z najszerzej dyskutowanych i najwyżej ocenianych dokonań muzycznych ostatnich lat. Nagrodzony aż dwoma Fryderykami – w kategorii Najwybitniejsze Nagranie Muzyki Polskiej oraz Album Roku Muzyka Symfoniczna – BOX walczy o tytuł Wydarzenia Historycznego Roku 2019 w kategorii „Edukacja i multimedia”.
 

Kredki w dłoń! Karol Kurpiński

Cześć! Dla najmłodszych (także duchem) mistrzów kredek i pędzli zamieszczamy dzisiaj kolejny portret do pokolorowania. Na artystyczne opracowanie czeka podobizna Karola Kurpińskiego.

#TUTTIwdomu – ostatni dzwonek na złożenie wniosku

Przypominamy, że do końca maja przyjmujemy wnioski do projektu #TUTTIwdomu – specjalnej edycji TUTTI.pl przygotowanej na czas ograniczonego dostępu do wydarzeń muzycznych na żywo. Projekt zakłada dofinansowanie w wysokości 70% należnej opłaty za zawieszenie w Internecie nagranych przez Państwa utworów kompozytorów polskich z katalogu PWM.

„Po Cichu. O muzyce i literaturze”. Daniel Cichy w najnowszym cyklu rozmów online Polskiego Wydawnictwa Muzycznego

Czy o muzyce da się mówić na aż 444 sposoby? Jak pisać, by zainteresować nią dzieci – najbardziej wymagających odbiorców? Czy prawo autorskie jest dla każdego? Co oznacza tajemnicze słowo „rytmetyka”? I, last but not least, czy premiera płyty może być bardziej ekscytująca od prawykonania? Odpowiedzi na te i inne fascynujące pytania o kulisy muzyki można poznać podczas najnowszego cyklu rozmów online Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. „Po Cichu. O muzyce i literaturze” to pasmo wyjątkowych rozmów o czytaniu i słuchaniu, o muzyce i literaturze. Z czołowymi postaciami polskiej kultury rozmawia dyrektor – redaktor naczelny Polskiego Wydawnictwa Muzycznego dr Daniel Cichy.

Rusza Międzynarodowy Konkurs Kompozytorski na Koncertową Orkiestrę Dętą Warsaw Wind Ensemble Composition Contest 2020

Polskie Wydawnictwo Muzyczne i Stowarzyszenie Warsaw Wind Music zapraszają do udziału w Międzynarodowym Konkursie Kompozytorskim na Koncertową Orkiestrę Dętą Warsaw Wind Ensemble Composition Contest 2020. To pierwsza edycja międzynarodowego konkursu dla kompozytorów, którego przedmiotem jest napisanie premierowej kompozycji przeznaczonej na koncertową orkiestrę dętą. 
 

Księgarnia firmowa PWM wznawia działalność stacjonarną

Po 9 tygodniach zamknięcia wznawia działalność księgarnia firmowa Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. Zachowując normy i stosując się do zaleceń sanitarnych oraz dbając o zdrowie i bezpieczeństwo klientów, PWM zaprasza do odwiedzania księgarni przy al. Krasińskiego 11a w Krakowie, gdzie od 18 maja będzie można zakupić znane i cenione publikacje oraz zapoznać się z interesującymi nowościami. Dla pierwszych 50 klientów mamy niespodziankę, rabat 50% na publikacje PWM!