Aktualności
LISTOPAD: pożegnania
2022-11-23
Requiem – ulubiony temat muzyczny, który jak magnes przyciąga każdego, kto do muzyki klasycznej doszedł przez genialne dzieło Mozarta. I tematy pokrewne, związane z wielką tradycją opłakiwania, wspominania, duchowego kontaktu z przeszłością, z umarłymi. Żegnamy się z nimi, ale nie chcemy ich porzucać. Zakręty historii sprawiły, że w polskiej kulturze Święto Zmarłych to jedyne jeszcze święto nieskomercjalizowane, nie służące tylko nieokiełznanej konsumpcji. Przeżywane wspólnie, a zarazem prywatnie, intymnie.
Dlatego requiem oraz formy i toposy pokrewne – Stabat Mater, Wszyscy Święci, Pietà – powracają też często w polskiej muzyce. Choćby brzmiało to nie do końca stosownie w tym kontekście – są żywe. Bo przecież cała sztuka żałobna jest dla żywych. Dla godnego pożegnania. Celebracji cierpienia. Dla wypłakania. Wspomnienia. Refleksji. W tych użyciach sztuki dźwięku objawia się sens jej tworzenia. Pytani o biologiczną funkcję muzyki, naukowcy nie są zgodni. Niektórzy zakładają wręcz, że nie jest nam niezbędna, że jest pewnego rodzaju „produktem ubocznym” połączeń neuronalnych. Niemniej nasze mózgi się w niej lubują. Śmierć mózgu jest zatem śmiercią muzyki. Dla wierzących w duszę – być może momentem opuszczenia przez nią ciała. Wtedy muzyka też umiera. Nie wcześniej.
Adam Suprynowicz
Grafika: Dobry Skład
Propozycje utworów z katalogu PWM:
Zbigniew Bujarski (1933–2018), Stabat Mater (2000), 35'
Ryszard Bukowski (1916–1987), VII Symfonia „Symfonia trenów” (1986), 40'
Jan Krenz (1926–2020), Requiem (2007), 40'
Paweł Łukaszewski (1968), Litania de Sanctis Martyribus (2003/2013), 22'
Stanisław Moniuszko (1819–1872), Requiem aeternam cis-moll (ca 1860), 4'
Bronisław Kazimierz Przybylski (1941–2011), Sinfonia da Requiem (1976), 19'
Mateusz Zwierzchowski (ok. 1713–1768), Requiem (1769), 54'
Najczęściej czytane:
14 września w prestiżowym Teatro Petruzzelli w Bari odbędzie się włoska premiera dwuaktowej opery Zygmunta Krauze, opowiadającej o przejmujących losach Bony Sforzy d’Aragona. Wystawienie tego dzieła w Bari ma wymiar symboliczny – to właśnie w tym mieście tytułowa bohaterka spędziła ostatnie lata życia i została pochowana.
Muzyka Antonia Vivaldiego wciąż zachwyca, inspiruje i prowokuje do nowych interpretacji. Już 13 września o godz. 18.30 w Sali Złotej Filharmonii im. Karola Szymanowskiego w Krakowie odbędzie się spotkanie poświęcone jednemu z najbardziej fascynujących kompozytorów w historii muzyki. O Vivaldim, jego twórczości, inspiracjach i nowych interpretacjach opowiedzą Mateusz Borkowski i Stanisław Słowiński w rozmowie z Georginą Gryboś. Wstęp za okazaniem biletów na koncert „Vivaldi Experience”.
W jesień, wraz z wrześniowymi premierami najnowszej muzyki polskiej, wchodzimy ani zuchwale, ani lękliwie – zgodnie z mottem Gdańska. To właśnie w tym mieście zabrzmią pierwsze prawykonania. We wrześniu będziemy przysłuchiwać się nowym utworom polskich kompozytorów w Gdańsku, Warszawie i Walencji. Po raz pierwszy usłyszymy dzieła Tadeusza Wieleckiego, Lidii Zielińskiej, Krzysztofa Knittla i Agaty Zubel.
Morceau de concert op. 204 na róg i fortepian Marcelego Popławskiego to prawdopodobnie najwcześniejszy polski wirtuozowski utwór solowy na waltornię, a aktualny stan badań wskazuje, że być może nawet jest jedynym, jaki zachował się z tego okresu. Z adnotacji zamieszczonej na końcu rękopisu wynika, że kompozycja została ukończona 23 stycznia 1919 roku, podczas pobytu kompozytora w Żytomierzu.
We wrześniu spoglądamy na postać kompozytora miesiąca, którym jest Roman Statkowski (1859-1925). Jego droga twórcza to interesujący przykład przemian zachodzących na przełomie epok – schyłku romantyzmu i czasu narodzin nowych postaw estetycznych zapowiadających modernizm.
Polskie Wydawnictwo Muzyczne zaprasza nauczycieli szkół muzycznych na 23. Dzień Edukacji Muzycznej – wydarzenie, które na stałe wpisało się w kalendarz szkolny i akademicki polskiego środowiska muzycznego. Tegoroczny kongres odbędzie się 20 listopada 2026 roku w Zespole Szkół Muzycznych im. S. Moniuszki w Łodzi.
Trwają nagrania audio 200 utworów z katalogu Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
Od 1960 roku Fondation Prince Pierre de Monaco wspiera twórczość z zakresu muzyki, sztuk wizualnych i literatury, przyznając co trzy lata m.in. Prix de Composition Musicale za najnowsze dzieło muzyczne. Pośród nominowanych do nagrody w 2027 roku jest Grażyna Pstrokońska-Nawratil. Do nagrody wytypowano CalderaConcerto na akordeon i orkiestrę kameralną – jednoczęściowy koncert pełen energii, barw i ekspresji.
XII edycja Festiwalu Stolica Języka Polskiego za nami! W urokliwym otoczeniu szczebrzeszyńskiej przyrody publiczność poznała postać Zygmunta Mycielskiego – kompozytora, pisarza, krytyka muzycznego i działacza społecznego. Polskie Wydawnictwo Muzyczne było partnerem Festiwalu.
Już ponad 450 nowych haseł z Encyklopedii Muzycznej PWM udostępniono w tym roku do dyspozycji użytkowników w portalu Polska Biblioteka Muzyczna. Działanie to jest jedną z części zaplanowanej modernizacji i rozbudowy portalu w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
