2022-12-16

Tegoroczną odsłonę akcji Kompozytor miesiąca zamyka postać Aleksandra Pogorilca. O jego zainteresowaniach, doświadczeniach muzycznych i najciekawszych utworach pisze Karolina Dąbek.
 

Aleksander Pogorilec to skrzypek i altowiolista, autor kompozycji pedagogicznych i ceniony nauczyciel. Uczy w szkołach muzycznych w Kolbuszowej i w Strzyżowie, jest członkiem Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Podkarpackiej im. Artura Malawskiego w Rzeszowie. Wcześniej pracował jako muzyk orkiestrowy – w Operze i Filharmonii w Doniecku. Ukończył studia z instrumentalistyki w Państwowej Akademii Muzycznej im. Sergiusza Prokofiewa w Doniecku i tam też na zajęciach fakultatywnych poznawał podstawy komponowania.

Doświadczenia z gry zespołowej z powodzeniem wykorzystuje we własnej muzyce. Większość z jego utworów to kompozycje na składy kameralne, pisane w różnych stylach, dla młodych wykonawców na różnym poziomie zaawansowania. Pogorilec wie, jak ważna jest przyjemność płynąca ze wspólnego muzykowania. Komentując swoje utwory często zaznacza, że gdy gra się nie samemu, ale z przyjaciółmi ze szkoły, to „radość jest tym większa – jak w zabawie”. Pierwszymi wykonawcami miniatur Pogorilca zazwyczaj są jego uczniowie – to dla nich powstaje ta muzyka, dostosowana do ich potrzeb i przeznaczona na aktualnie formujące się składy.

Aleksander Pogorilec lubi czytać, malować, kolekcjonować, podróżować, odwiedzać zagraniczne muzea i teatry, grywa w szachy. Z wyjazdów, obok ulotnych wrażeń, przywozi czasem również muzyczne inspiracje. W jego instrumentalnych miniaturach znaleźć można wiele odniesień do folkloru lub popularnych piosenek z różnych krajów: polskich, ukraińskich czy gruzińskich ludowych melodii (Wariacje na temat gruzińskiej piosenki „Suliko” na altówkę z fortepianem), charakterystycznych bałkańskich rytmów (Taniec bałkański na troje skrzypiec). Jest też autorem zbiorów opracowań kolęd i pastorałek na składy skrzypcowe, w których sięgnął po tradycyjne bożonarodzeniowe śpiewy nie tylko z Polski, ale też z Anglii, Niemiec, Hiszpanii, Włoch, Norwegii, Słowacji, Szwajcarii, Stanów Zjednoczonych.

W niektórych utworach Pogorilca znajdziemy ciekawe ilustracyjne zabiegi. W Ekspresie słychać turkoczącą w stałym rytmie, rozpędzającą się lokomotywę, a chybotliwe metrum 5/4 oraz dowcipne przednutki i glissanda opisują charakter zabawkowej Wańki-wstańki. Z kolei Wycieczka na karuzelę stanowi rozbudowaną muzyczną opowieść, pełną rozkołysanych motywów i odniesień do walca oraz muzyki cyrkowej. Autor często sięga też po charakterystyczne odmiany tańców z różnych stron świata (np. w Mazurku, Polce, Tangu, Habanerze) i z różnych okresów historycznych. W Suicie g-moll w starodawnym stylu odwołuje się do formy i typowych cech suity barokowej. Czworo skrzypiec raz łączy się w łagodnych harmoniach niczym czterogłosowy chór (Preludium, Sarabanda), raz konkuruje ze sobą w polifonicznych imitacjach tematu (Courante, Guige). W Allemande wdzięczna melodia zostaje wydobyta na pierwszy plan, z kolei w Bourreé mamy do czynienia z dialogowaniem dwóch duetów. Proste układy i zrozumiała forma sprawiają, że utwory te stanowią świetną rozgrzewkę przed sięgnięciem po trudniejszą, klasyczną literaturę.

Jeszcze w tym miesiącu publikacje Aleksandra Pogorilca dostępne są w naszej księgarni stacjonarnej i e-sklepie ze specjalnym rabatem. Zachęcemy także od przeglądania naszych utworów w aplikacji nkoda, gdzie utwory Pogorilca i innych kompozytorów związanych z Polskim Wydawnictwem Muzycznym dostępne są zaraz po zalogowaniu!