Aktualności
O obliczach dzieł Krzysztofa Pendereckiego. Kolejny tom popularnych felietonów Andrzeja Chłopeckiego
2023-11-21
Refleksje czołowego krytyka muzyki polskiej ubiegłego wieku, droga twórcza Krzysztofa Pendereckiego opisana i zebrana w jednym tomie, wreszcie czujne oko, wartki język oraz przenikliwe podejście badawcze. To wszystko odnaleźć można w najnowszej publikacji Polskiego Wydawnictwa Muzycznego Pasja do Pendereckiego wydanej z okazji 90. rocznicy urodzin kompozytora.
Krzysztof Penderecki to jeden z najbardziej znanych i rozpoznawanych na całym świecie polskich autorów muzyki współczesnej. Jego kompozycje, pełne nowatorskich rozwiązań, powstawały na przestrzeni ponad 60 lat, skutecznie kształtując krajobraz polskiej sztuki. O muzyce Pendereckiego napisano wiele, a jego twórczość wciąż budzi wiele emocji, przyciągając zagorzałych zwolenników, jak i krytyków, gotowych do skomentowania każdego przejawu jego działalności.
Znawca muzyki współczesnej i pierwszoplanowa postać polskiej krytyki muzycznej ostatnich dekad – Andrzej Chłopecki – niejednokrotnie powtarzał, że to właśnie Krzysztof Penderecki stworzył go jako krytyka. Fascynacja twórczością kompozytora sięga samego początku działalności Chłopeckiego, co sprawia, że muzyka polskiego mistrza systematycznie powraca w kolejnych pismach, recenzjach, tekstach, stając się trwałym obiektem zainteresowania muzykologa.
Pasja do Pendereckiego to już czwarty tom serii przybliżającej najistotniejsze teksty wybitnego teoretyka i krytyka muzycznego. Tytuł publikacji dobrany został nieprzypadkowo, bowiem nawiązując do ogromnego zaangażowania Chłopeckiego w twórczość mistrza, jednocześnie przywołuje dzieło niezwykle dla niego ważne. Pasja według św. Łukasza to utwór, któremu poświęcił swoją pracę magisterską, tym samym przypieczętowując swoją drogę zawodową. To także element wyznaczający architekturę publikacji – rozważania o Pasji rozpoczynają zbiór, zarazem zamykając go skróconym wariantem wspomnianej pracy dyplomowej.
Pasja do Pendereckiego to zbiór jedyny w swoim rodzaju. Przeplatają się tu zarówno recenzje, sprawozdania, relacje i szkice, jak i obszerne eseje, diagnozy, artykuły i felietony, omawiające kolejno twórczość religijną Pendereckiego, filmową i operową oraz instrumentalną. To także świadectwo niezwykłej, unikatowej, ale i skomplikowanej relacji, która ukształtowała się pomiędzy krytykiem a kompozytorem, i która ewoluowała na przestrzeni czasu. Relacji pełnej szacunku, obopólnej sympatii, ale także niepozbawionej krytycznego spojrzenia. Po śmierci muzykologa Krzysztof Penderecki wspominał podczas audycji Agaty Kwiecińskiej:
Nasze drogi schodziły się i rozchodziły. Był postacią bardzo barwną, impulsywną, znakomite pióro, bezkompromisowy. (…) Miał poza tym dobrą rękę do wyławiania młodych talentów – stawiał zawsze na młodych kompozytorów, wykonawców. Był artystą. Bardzo inteligentny. Ja go bardzo lubiłem zawsze, nie zawsze się z nim zgadzałem, często sprzeczaliśmy się, ale szanowałem jego poglądy.
O autorze książki:
Andrzej Chłopecki (1950–2012). Muzykolog, znawca muzyki współczesnej i jej żarliwy egzegeta, pierwszoplanowa postać polskiej krytyki muzycznej ostatnich dekad. Jako wieloletni redaktor Polskiego Radia, dyrektor artystyczny festiwali Aksamitna Kurtyna i Musica Polonica Nova oraz członek komisji programowej Warszawskiej Jesieni, „komponował komponowanie kompozytorów” poprzez zamówienia i inspiracje, współtworząc historię muzyki polskiej ostatnich dekad. Był nie tylko autorem fascynujących audycji o muzyce XX i XXI wieku w Programie 2 Polskiego Radia, lecz kształtował także działalność Radia jako instytucji kultury. Autor setek tekstów (m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Ruchu Muzycznym”, „Odrze”, „MusikTexte”), który w swych przenikliwych sądach
i bezkompromisowych diagnozach stanowił wzór odwagi i niepowtarzalnego stylu. Niniejszy zbiór niemal 40 tekstów, pisanych przez Andrzeja Chłopeckiego na przestrzeni całego życia zawodowego, jest świadectwem jego największej pasji jako krytyka muzycznego – pasji do twórczości Krzysztofa Pendereckiego.
Premierową książkę już od 23 listopada br. będzie można znaleźć w stacjonarnej księgarni PWM, księgarniach internetowych: pwm.com.pl, empik.com, alenuty.pl, liber.pl oraz dobrych księgarniach muzycznych w całym kraju.
Więcej na: FACEBOOK, INSTAGRAM, TWITTER
Najczęściej czytane:
Polskie Wydawnictwo Muzyczne zaprasza nauczycieli szkół muzycznych na 23. Dzień Edukacji Muzycznej – wydarzenie, które na stałe wpisało się w kalendarz szkolny i akademicki polskiego środowiska muzycznego. Tegoroczny kongres odbędzie się 20 listopada 2026 roku w Zespole Szkół Muzycznych im. S. Moniuszki w Łodzi.
Trwają nagrania audio 200 utworów z katalogu Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
Od 1960 roku Fondation Prince Pierre de Monaco wspiera twórczość z zakresu muzyki, sztuk wizualnych i literatury, przyznając co trzy lata m.in. Prix de Composition Musicale za najnowsze dzieło muzyczne. Pośród nominowanych do nagrody w 2027 roku jest Grażyna Pstrokońska-Nawratil. Do nagrody wytypowano CalderaConcerto na akordeon i orkiestrę kameralną – jednoczęściowy koncert pełen energii, barw i ekspresji.
XII edycja Festiwalu Stolica Języka Polskiego za nami! W urokliwym otoczeniu szczebrzeszyńskiej przyrody publiczność poznała postać Zygmunta Mycielskiego – kompozytora, pisarza, krytyka muzycznego i działacza społecznego. Polskie Wydawnictwo Muzyczne było partnerem Festiwalu.
Już ponad 450 nowych haseł z Encyklopedii Muzycznej PWM udostępniono w tym roku do dyspozycji użytkowników w portalu Polska Biblioteka Muzyczna. Działanie to jest jedną z części zaplanowanej modernizacji i rozbudowy portalu w ramach projektu „Digitalizacja i udostępnianie cyfrowych zasobów Polskiego Wydawnictwa Muzycznego oraz Związku Kompozytorów Polskich”.
Zygmunt Mycielski (1907-1987), kompozytor miesiąca sierpnia, to wielobarwna postać polskiego życia kulturalnego XX wieku. Pamiętany przede wszystkim za swą spuściznę publicystyczną i działalność społeczną pozostawił po sobie szereg znakomitych kompozycji, które dziś odkrywane są na nowo.
Kompozycja close the box! na akordeon solo powstała dla Michaela Schwarzenbachera i festiwalu Carinthischer Sommer. Jej pierwowzorem jest open the box! – utwór obecny w repertuarze akordeonistów (m.in. Macieja Frąckiewicza) już od 2011 roku. W związku z przygotowaniami do wydania, kompozytorka postanowiła zrewidować utwór, szczególnie pod względem notacji.
W nadchodzącym tygodniu Szczebrzeszyn po raz dwunasty stanie się stolicą słowa. Stanie się to za sprawą rokrocznie gromadzącego czytelników z całej Polski Festiwalu Stolica Języka Polskiego, który zaprosi do świata książek, języka i sztuki oraz do wspólnego przeżywania kultury. Z myślą o festiwalowiczach, Polskie Wydawnictwo Muzyczne przygotowało wydarzenia skoncentrowane wokół postaci Zygmunta Mycielskiego.
The Manhattan International Music Competition od lat należy do grona prestiżowych międzynarodowych konkursów promujących wykonawców i kompozytorów z całego świata. Wydarzenie stało się ważnym symbolem życia muzycznego Nowego Jorku w dziedzinie muzyki klasycznej. W gronie laureatów tegorocznej, 10. edycji konkursu jest Marcel Chyrzyński, który zdobył Srebrny Medal za kompozycję Death Valley na flet altowy, wiolonczelę, perkusję i fortepian.
Fondation Prince Pierre de Monaco ogłosiła nominacje do tegorocznej edycji prestiżowej Prix de Composition Musicale. W gronie kandydatów jest Elżbieta Sikora, za operę Dorian Gray. Ogłoszenie wyników konkursu odbędzie się jesienią 2027 roku.
